Ασκήσεις ψυχραιμίας.

 

Για πάρα πολύ καιρό, οι άνθρωποι του πλανήτη κοιτούσαν με περιέργεια το σκοτάδι να πλανιέται τριγύρω τους. Ανησυχούσαν, αλλά όχι επαρκώς και όχι με δραστικό τρόπο. Απλώς κοιτούσαν σαν κάτι να περίμεναν. Δεν ήξεραν τι θα έβγαινε μέσα από το σκοτάδι. Εύπιστοι όπως ήταν, σκεφτόταν, ότι ίσως και να ανησυχούσαν αδικαιολόγητα. Κάποιες Κασσάνδρες, ύψωναν την φωνή τους και προειδοποιούσαν ότι κάτι κακό έρχεται, όμως ποιος ακούει τις Κασσάνδρες; Κανείς δεν ακούει εκείνους που φέρνουν κακές προβλέψεις και με αυτό τον τρόπο χαλάνε την ησυχία της κοινωνίας, ακόμα και όταν αυτή η ησυχία είναι εξόφθαλμα εύθραυστη. 

Στα λαϊκά στρώματα, που συνήθως υποδέχονται με άσχημο τρόπο, είναι αλήθεια, όλες τις δονήσεις της υπόλοιπης κοινωνίας, η ανησυχία αποκτά νευρωτικές διαστάσεις χωρίς ποτέ να μετουσιώνεται σε μια συνείδηση. Όταν έχεις εκπαιδευτεί για πολύ καιρό να είσαι δούλος, με τον τίτλο του ελεύθερου πολίτη, καταλήγεις να μπερδεύεσαι με τους τίτλους και με την πραγματική σου κατάσταση. Έτσι ακουμπάς για ανακούφιση στη νεύρωση και σε μια ατέρμονη μελαγχολία. Τα πιο προνομιούχα στρώματα της κοινωνίας δεν έχουν χρόνο για να ασχοληθούν με το τι συμβαίνει, γιατί απασχολούνται κυρίως με το κυνήγι του χρήματος, που είναι το κυρίαρχο πάθος του πλανήτη. Ακόμα πιο ψηλά στη ελίτ αυτού του κόσμου, η συνδιαλλαγή με το σκοτάδι έχει γίνει καθημερινή απολαυστική ενασχόληση. Δικαιολογημένα βέβαια, διότι οι πρίγκιπες και οι βασιλιάδες αυτού του κόσμου, ανέκαθεν, το μόνο τους ενδιαφέρον είναι τα εκλεπτυσμένα παιχνίδια της δύναμης, που είναι τα μόνα που τους κρατάνε ζωντανούς και σε διαρκές ενδιαφέρον. Αυτά τα παιχνίδια βρίσκουν τον κατάλληλο χώρο τους μέσα στο σκοτάδι, που εκ φύσεως ευνοεί τα μυστικά, τις ίντριγκες, τις δολοπλοκίες, την συνεχή παραμόρφωση της πραγματικότητας. Είναι ο δικός τους κόσμος, αποκλεισμένος ερμητικά από την υπόλοιπη κοινωνία. Κάποια στιγμή το αποτέλεσμα αυτών των εκλεπτυσμένων παιχνιδιών υλοποιείται μέσα στη κοινωνία. Δυστυχώς, πάντα όχι με τον καλύτερο τρόπο.

Η αποκρυπτογράφηση των σχεδίων της ελίτ, που είναι αποτέλεσμα της έκβασης  που κάθε φορά παίρνουν τα παιχνίδια της, ούτε εύκολη είναι, αλλά  πάντοτε έρχεται με μια εκ των υστέρων διαπίστωση από τον υπόλοιπο κόσμο. Εκδηλώνεται πάντοτε ως τετελεσμένο αποτέλεσμα, που τις συνέπειες του καλείται να τις πληρώσει με ακριβό κόστος η υπόλοιπη κοινωνία και κάθε φορά με πιο επώδυνο τρόπο. Η εξουσία πάντοτε  βρίσκεται δύο βήματα μπροστά, ενώ  η κοινωνία προσπαθεί να αφομοιώσει αυτό που έγινε δύο βήματα πίσω. Οι οικονομικές κρίσεις, που βλάπτουν κυρίως τα εισοδήματα των φτωχών και τους ανανεώνουν την ανασφάλεια και το άγχος σε υπολογισμένες  δόσεις, είναι μια ήπια μορφή αυτής της άτυπης διαδικασίας. Οι ξαφνικοί πόλεμοι σε διάφορες περιοχές του πλανήτη, που παράλληλα δημιουργούν και οικονομικές κρίσεις, ανεβάζουν σε υψηλά επίπεδα την ανησυχία . Δεν γνωρίζουμε τι πραγματικά τους προκάλεσε, ούτε το ποιος τους προκάλεσε, ούτε την έκβαση τους. Αυτό που όμως γνωρίζουμε πολύ καλά είναι την προπαγάνδα που τους συνοδεύει, το αφήγημα που τους ερμηνεύει, τους νεκρούς τους και τους πρόσφυγες, που περνούν μπροστά από τα μάτια μας, με την μορφή εικόνων που μεταδίδουν οι τηλεοράσεις. Αυτό που μας μένει, είναι να ακούμε το θλιβερό τραγούδι του θανάτου και τις ανοησίες αυτών που τον πρακτορεύουν.

Προσφάτως,  επειδή τα προηγούμενα δεν ήταν αρκετά για να μας ταράξουν, μια αμφιλεγόμενη πανδημία έπαιξε ένα πιο δραστικό ρόλο στο να πληγούν πιο άμεσα οι πενιχρές ελευθερίες που έχουμε μέσα στο “εργοτάξιο” της κοινωνίας. Ανακαλύψαμε, ότι η κυριότητα που θεωρούσαμε ότι έχουμε, ως δεδομένη στο ίδιο μας το σώμα, δεν είναι δεδομένη και μπορεί αναιρεθεί ανάλογα με τις περιστάσεις, που αποφασίζουν άλλοι για μας. Ανακαλύψαμε ότι μπορεί εύκολα να μας απαγορευτεί να βγαίνουμε από τα σπίτια μας, να ελέγχεται αυτό που δημοσιεύουμε, ότι πρέπον είναι να ακούμε τις γνώμες των ειδικών  ακόμα και όταν αυτές αντιφάσκουν απροκάλυπτα μεταξύ τους.

Το περίεργο είναι, ότι λογικά, ενώ όλα αυτά θα έπρεπε να μας ενώνουν και να μας κάνουν να σκεφτόμαστε, ότι πραγματικά είμαστε σε αρκετά δύσκολη θέση, ότι δεχόμαστε μια πιο εκλεπτυσμένη και ριζική επίθεση, τελικώς μας διαχωρίζουν. Κάτι σαν μικροί εμφύλιοι πόλεμοι αναπτύσσονται στους κόλπους της κοινωνίας, που καθιστούν εχθρό την απέναντι γνώμη, λες και αυτή η γνώμη είναι η αιτία για τα δεινά που προκύπτουν. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα ο πραγματικός υπαίτιος να παραμένει αλώβητος και ανενόχλητος στο να συνεχίσει το επικίνδυνο έργο που επιτελεί.

Αυτή η απομάκρυνση συνεχώς από το κέντρο του πραγματικού προβλήματος δίνει την δυνατότητα στο καθένα να πελαγοδρομεί και εντέλει να απομονώνεται, διότι ούτε βελτίωση βλέπει στα υπάρχοντα προβλήματα του, αλλά ούτε πια μπορεί να αναγνωρίσει εκείνο που τον βλάπτει αντικειμενικά. Είναι μια σύγχυση δίχως τέλος, που έχει σαν κύριο αποδέκτη τις σχέσεις των ανθρώπων μεταξύ τους και την σαφή έλλειψη επικοινωνίας. Η απομόνωση αυτή μας οδηγεί στη διαπίστωση, ότι είμαστε εντελώς αδύναμοι να διαφοροποιήσουμε την κατάσταση μας. Μας αγκυλώνει στη άποψη μας ως το τελευταίο καταφύγιο που θα μας δικαιώσει. Ενώ δεν μπορούμε να συμφωνήσουμε στο γενικό καταλήγουμε να μην μπορούμε να συμφωνήσουμε και στα επιμέρους. Επειδή μάλιστα οι οποιεσδήποτε αντιπαραθέσεις προσλαμβάνουν μια δυσανάλογη έκταση, συμπαρασύρουν και το επίπεδο του διαλόγου και της λογικής, τα οποία ούτως ή άλλως κατρακυλάνε εδώ και δεκαετίες στη άβυσσο.

Πολλοί διερωτώνται αν όλες αυτές οι κακουχίες, αν και η λέξη κακουχία δεν αποδίδει ακριβώς την πραγματικότητα, στις οποίες μας υποβάλλουν και υποβάλλουμε και εμείς τους εαυτούς μας, θα μπορούσαμε να τις αποφύγουμε. Άλλοι πάλι σκέφτονται μήπως πληρώνουμε κάποιο αμάρτημα που δεν έχουμε καταλάβει. Κάποιο τρίτοι πιστεύουν, ότι στη τωρινή εποχή περάσαμε πολύ όμορφα και τώρα ήλθε η σειρά μας να βιώσουμε τα δυσάρεστα που πέρασαν άλλες εποχές. Κάποιοι τελευταίοι ψάχνουν συνεχώς σε κάποιον να “ρίξουν” την ευθύνη, ανεξέλεγκτα. Κάπου ψηλότερα η ελίτ αυτού του κόσμου, μπορεί ακόμα να χαμογελά, ξέροντας, ότι τίποτα ακόμα δεν μπορεί να την απειλήσει. Αιώνες έργου της εξουσίας έχουν αποφέρει τους καρπούς τους. Διότι η κοινωνία που προ πολλού έχει παραχωρήσει το δικαίωμα να διευθύνει τη ζωή της, αφήνοντας αυτό έργο στα χέρια μιας μειοψηφίας, ούτε ξέρει αλλά ούτε μπορεί να το ανακαλύψει ξαφνικά. Όταν ψάχνει για τα “όπλα” της, αυτά τα όπλα είναι πια στα χέρια των διαχειριστών της, που τα χρησιμοποιούν για το δικό τους συμφέρον.

Το πέρασμα μας από αυτό το κόσμο είναι σύντομο. Ώσπου να καταλάβουμε τι γίνεται, πως πρέπει να κινηθούμε, αν πρέπει να κινηθούμε, αν έχουμε επιλέξει σωστά ή λάθος, βλέπουμε την πόρτα της εξόδου. Κανονικά θα έπρεπε να επιδιώκουμε την ζωή,  όλο και περισσότερη ζωή και όχι να ζούμε με τον κίνδυνο να κρέμεται κάθε μέρα πάνω από τα κεφάλια μας, πνιγμένοι στα χρέη, εραστές του πόνου, υπόδουλοι στα χέρια μιας αχρείας εξουσίας. Ακόμα και όλα αυτά θα μπορούσαν να ήταν ανεκτά, αν μέσα σε όλα αυτά υπήρχε η προοπτική ενός καλύτερου μέλλοντος. Τι καλύτερο μέλλον όμως μπορεί να υπάρξει μέσα στη καταβύθιση στο σκοτάδι; Τι ελπίδα  μπορεί να δημιουργήσει μια πορεία στη μιζέρια; Ένα τέτοιο μέλλον μπορεί μόνο να φαντάζονται με ευχαρίστηση, όσοι το όραμα των διαχειριστών της ζωής μας, έχουν την ψευδαίσθηση, ότι είναι και δικό τους όραμα. Οι υπόλοιποι διαπιστώνουν, ότι ολοένα χάνουν και τα τελευταία υπολείμματα μιας ελευθερίας, που φαίνεται να στερεύει. Η ζωή ως άλγος.

Όσο δεν πέφτει ο ουρανός στο κεφάλι μας, μπορούμε να ελπίζουμε για το φως της συνείδησης.

Ταλαντώσεις στο κενό.

 

Όσοι είχαν απωθήσει την πιθανότητα ενός πολέμου μέσα στο δυτικό κόσμο, μάλλον εξεπλάγησαν όταν είδαν τον ρωσικό στρατό να εισβάλλει στο ουκρανικό έδαφος. Όσοι ξέχασαν την Κύπρο και την Γιουγκοσλαβία, μάλλον είχαν μια εσφαλμένη αντίληψη του ποιες περιοχές ανήκουν γεωγραφικά στο δυτικό κόσμο. Όσοι πάλι έβλεπαν μια σειρά από χώρες σε άλλες γεωγραφικές περιοχές να διαλύονται από τους “ευγενείς υπερασπιστές της Δημοκρατίας και του καλού”, να κλαίνε για την ατυχία τους, μάλλον είχαν ταυτιστεί είτε με τις σταυροφορίες αυτές, είτε δεν έδιναν δεκάρα για το τι συνέβαινε, αφού ήταν πολύ μακριά από αυτούς. Εντέλει οι περισσότεροι, ως συνήθως, έπεσαν από τα σύννεφα στα οποία συνήθως κατοικούν το περισσότερο διάστημα. Στο πραγματικό κόσμο, ακόμα και εκείνοι που δεν ασχολούνται γενικώς με τα κοινά, αντιλαμβάνονται ότι κανείς δεν κατεβάζει 150000 στρατό στα σύνορα μιας χώρας για να κάνει πασαρέλα.

Γενικά, το παρελθόν μας, το παρόν και πιθανόν και το μέλλον μας, ευφραίνεται από το γλυκό πιοτό της αμνησίας. Δεν πρέπει αυτό να μας προκαλεί έκπληξη, μια που οι εικόνες προκαλούν έντονες οπτικές συγκινήσεις, που ξεθωριάζουν το ίδιο εύκολα αφού γρήγορα θα τις αντικαταστήσουν καινούργιες εικόνες επίσης εντυπωσιακές . Το ίδιο ακριβώς συμβαίνει και με τις δακρύβρεχτες λέξεις, που έρχονται να δώσουν μια σύντομη υπόσταση στις εικόνες, που γεννά η φρίκη της ανθρώπινης δραστηριότητας.

Ζούμε στη επικράτεια ενός μεγάλου ψέματος, που γεννά συνεχώς επιμέρους ψέματα και κατορθώνει να διαβρώνει την μνήμη και την στοιχειώδη επίγνωση του πλαισίου μέσα στο οποίο ζούμε. Μέσα στο μεγάλο ψέμα, όλα εξορίζονται με χαρακτηριστική ευκολία, ακόμα και ο θάνατος, στο περιβάλλον μια ατελείωτης ασυνειδησίας, που διατηρεί το προνόμιο να ορίζει το νόμιμο από το άνομο, το σωστό από το λάθος , το ψεύτικο από το  αληθινό. Μέσα σε αυτό τον κόσμο, το δίκιο σου αποκτά υπόσταση μόνο όταν είναι συγχρονισμένο με το κυρίαρχο ψέμα, ειδάλλως δεν υφίσταται και θα πρέπει να υποστείς τις συνέπειες, όταν έχεις και την παραμικρή διάθεση να το υποστηρίξεις.

Είναι άραγε πολύ εξτρεμιστικό να υποστηρίξουμε, ότι μέσα σε αυτό τον κόσμο το κρυμμένο μυστικό είναι, ότι η Δύναμη είναι η κυρίαρχη αξία του ; ότι ο δυνατός δικαιούται και ο αδύναμος οφείλει να υποστεί το οτιδήποτε ; Παντού και στα πάντα; Όμως ποτέ αυτό δεν λέγεται καθαρά, γιατί ενώ όλοι ζούμε με αυτή την διαπίστωση, συγχρόνως, είναι η μοναδική διαπίστωση που οφείλουμε να την ξεχνάμε συνεχώς, ιδιαιτέρως όταν είμαστε οι αδύναμοι. Οι δυνατοί αυτού του κόσμου όμως είναι το μόνο πράγμα που δεν ξεχνούν ποτέ. Αντιθέτως, η επέκταση της δύναμης τους είναι αποκλειστικά ο σκοπός της ζωής τους. Ο εφιάλτης του δυνατού είναι η απώλεια της δύναμης. Στη επικράτεια της δύναμης, η ανάδειξη της αδυναμίας του αντιπάλου είναι το βασικό μέλημα στη επικράτηση. Είναι το κυρίαρχο όπλο της προπαγάνδας, που για να μην φανερώσει, ότι όλα γίνονται απλώς για την απόκτηση όλο και μεγαλύτερης δύναμης, προσπαθεί να ντύσει την δραστηριότητα της με ευγενικούς σκοπούς. Έτσι είναι αναγκασμένη να εμφανίσει τον αντίπαλο της σαν το απόλυτο κακό που  ξαφνικά θέλει να κυριεύσει τον κόσμο. Ενώ στη πραγματικότητα την ίδια αξία μοιράζεται, τους ίδιους στόχους έχει. Οι δυνατοί αυτού του κόσμου στη πραγματικότητα έχουν το ίδιο ακριβώς πρόσωπο που επάνω έχει χαραχτεί η ατελείωτη αγωνία της δραστηριότητας τους. Να αποκτήσουν όλο και μεγαλύτερη δύναμη. Σε αυτή την πυραμίδα που είναι από τα πανάρχαια χρόνια ποτισμένη από το αίμα των ανθρώπων που θυσιάστηκαν στις επιδιώξεις τους, ο δυνατός κάθεται στη κορυφή και ατενίζει το βασίλειο του . Ένα βασίλειο νεκρών ψυχών. Απολαμβάνει μια κούφια ικανοποίηση, αφού τα σμήνη των λιγότερων δυνατών μάχονται ανελέητα σε όλες τις βαθμίδες της πυραμίδας, για να αναρριχηθούν στη υψηλότερη θέση, που θα τους δώσει μεγαλύτερο πλεονέκτημα. Στη ουσία, στη επικράτεια της δύναμης, η έννοια της ειρήνης δεν υφίσταται, παρά μόνο προσχηματικά, μια που ο πόλεμος είναι εκ των πραγμάτων η κυρίαρχη συνθήκη για να υπάρχεις.

Στο στρατόπεδο των αδυνάτων τώρα τα πράγματα γίνονται ολοένα και πιο απελπιστικά. Στις περιόδους που οι δυνατοί έχουν αποφασίσει ότι ο κόσμος πρέπει να μοιραστεί εξαρχής, άρα και οι συγκρούσεις θα παίρνουν ένα χαρακτήρα καθημερινότητας, οι κραυγές για την ειρήνη οφείλουν να μην διαλέγουν στρατόπεδο, για να βρίσκονται πιο κοντά στο εκάστοτε νικητή. Γιατί τότε αυτές οι κραυγές για ειρήνη, είναι κρυμμένες ζητωκραυγές για τον ενδεχόμενο νικητή της σύγκρουσης. Κανένας πόλεμος δεν σταμάτησε, επειδή κάποιοι βροντοφώναξαν ότι πρέπει να υπάρχει ειρήνη, είτε επειδή αναγνώρισαν το δίκιο της μιας ή της άλλης πλευράς. Οι πόλεμοι πάντοτε σταματούν όταν κάποιος από τους δυνατούς ηττήθηκε, ή αυτά που έχανε ήταν περισσότερα από εκείνα που κέρδιζε. Σε αυτές τις περιπτώσεις ανακαλύπτουν ξαφνικά όλοι, ότι πρέπει να κάνουν ειρήνη, που στη ουσία είναι μια μορφή εκεχειρίας και προετοιμασίας για την επόμενη σύρραξη. Οι στρατοί και οι πληβείοι έχουν ανάγκη από παύσεις για να λειτουργήσουν τα ευεργετικά συμπτώματα της αμνησίας, ούτως ώστε να διατηρούνται φρέσκοι και δυναμικοί στη επόμενη σύγκρουση. Μπορεί ποτέ να μην έχουμε βρεθεί κοντά σε μια διαρκή επιδίωξη του να έχουμε πραγματικά ειρήνη, όμως σε διαρκή πόλεμο βρισκόμαστε συνεχώς, ακόμα και όταν δεν το κατανοούμε. Γιατί για να επιδιώκεις την ειρήνη, οφείλεις να απομακρύνεσαι όλο και περισσότερο από την επιρροή που ασκεί η δύναμη  και η ανάγκη για κυριαρχία, όχι φαινομενικά, αλλά ουσιαστικά. Πως όμως απομακρύνεσαι από την επιρροή της δύναμης, όταν το ιδεώδες της έχει κάνει αποίκιση στον εαυτό σου;

Θέλεις να είσαι από εκείνους που θα παλέψουν για να αναρριχηθούν στη κορυφή της πυραμίδας αποκτώντας ολοένα και περισσότερη δύναμη, που θα την ασκούν σε όσους είναι σε θέση αδυναμίας ; Ή θέλεις να βάλεις τέλος στη μάχη που μαίνεται στο ίδιο σου τον εαυτό για την απόκτηση δύναμης και να παραμερίσεις και όσους προσπαθούν με χιλιάδες τρόπους για να σε ωθήσουν στο άρμα της; Οφείλεις να δώσεις μια απάντηση πρώτα στο εαυτό σου. Κανείς δεν πρόκειται να σε βοηθήσει σε ότι αποφασίσεις, ούτε κανείς θα απαλύνει τους κόπους που θα παρουσιαστούν στο δρόμο σου. Θα συναντηθείς με όσους μοιράζονται την απόφαση σου και θα έχεις απέναντι σου όσους έχουν κρίνει διαφορετικά. Το πως θα τους αντιμετωπίσεις θα είναι προϊόν αυτού που έχεις αποφασίσει. Στη τελική, αν η αιτία ενός πολέμου είναι η δίψα για δύναμη, το τέλος ενός πολέμου είναι μια άλλη δύναμη που είναι αποτελεσματικότερη από την πρώτη. Φαύλος κύκλος, που πουθενά δεν περιλαμβάνει δραστικά την ειρήνη, παρά μόνο σαν αποτέλεσμα σύγκρουσης δύο δυνάμεων, που κάποια από τις δύο αναπόφευκτα θα ηττηθεί. Για να αποφύγεις όμως ριζικά ένα πόλεμο απαιτείται η ανάπτυξη της συνείδησης και της αγάπης, προϋποθέσεις απαραίτητες για να παραχθεί ειρήνη. Αυτό αφορά όχι μόνο τα εμπλεκόμενα μέρη, αλλά όλη την κοινωνία και τον καθένα από τα μέλη της ξεχωριστά. Ειδάλλως, το μίασμα του πολέμου και της ανάγκης για κυριαρχία που κρύβεται μέσα του, θα διαχυθεί μέσα στη κοινωνία και θα αναπαραχθεί με πολλές μορφές αναζωπυρώνοντας όλες τις αντιθέσεις που υπάρχουν μέσα στη κοινωνία.

Σε ότι και αν έχουμε αποφασίσει στη ζωή μας είναι δύσκολο να μην συναντήσουμε τον πόλεμο σε κάποια μορφή του, μια που “Πόλεμος πάντων μεν πατήρ εστί, πάντων δε βασιλεύς. Και τους μεν θεούς έδειξε, τους δε ανθρώπους, τους μεν δούλους εποίησε, τους δε ελευθέρους.”όπως είπε και ο σοφός Ηράκλειτος και μάλλον κάτι είχε καταλάβει για το αναπόφευκτο του πράγματος.

 

Ασκήσεις ανισορροπίας.

 

Φαίνεται ότι κανένα από τα μαθήματα που μας έχει δώσει η ιστορία, δεν έχουν εντυπωθεί στη συνείδηση μας. Η μάχη που αδιάκοπα μαίνεται μέσα στη ψυχή της κοινωνίας εν συνόλω, υλοποιείται με τον πλέον ωμό τόπο ανά πάσα στιγμή και με την παραμικρότερη αφορμή σε όλα τα επίπεδα, σαν να προσπαθεί να βρει μια καταστροφική διέξοδο, που την έκβαση της προσποιούμαστε όλοι ότι δεν την βλέπουμε.

Ζούμε σε μια παρατεταμένη ανισορροπία σε όλα τα επίπεδα της κοινωνικής ζωής, εγκλωβισμένοι μέσα σε ένα σύστημα που το βασικό του χαρακτηριστικό και αξίωμα είναι η Δύναμη που ασκεί μια περιορισμένη μερίδα του ανθρώπινου δυναμικού, σε βάρος του συνόλου της κοινωνίας. Αυτό είναι το κυρίαρχο μοντέλο μας, ένα μοντέλο που παρόλο είναι η μήτρα όλων των κακών, βρίσκει υπόσταση και επιβεβαιώνει την μακρόχρονη ύπαρξη του, όχι μόνο γιατί έχει επιβάλλει την αλήθεια του σαν την μοναδική αλήθεια όλης της κοινωνίας, αλλά και γιατί δυστυχώς βρίσκει ανταπόκριση μέσα στις καρδιές των ανθρώπων που εξουσιάζει. Όλοι είμαστε μέρος του, ο καθένας με τον τρόπο του και με το μερίδιο ευθύνης που του αναλογεί . Ένας ατέρμονος φαύλος κύκλος, ένας γόρδιος δεσμός, που δημιουργεί ένα κοινωνικό ιστό άρρωστο, που μη έχοντας συνείδηση της αρρώστιας του, δεν αναζητά την ίαση του, αλλά προτιμά να σκέφτεται ότι περνά “ευχάριστα”. Ενδιάμεσα από αυτά τα “ευχάριστα” διαλείμματα, όπως είναι αναπόφευκτο προκύπτουν συνεχείς αναποδιές. Αναποδιές που ενώ μας καταβάλλουν σχεδόν όλους, αντιμετωπίζονται με μια ρηχή φιλοσοφική διαπίστωση ότι “έτσι είναι η ζωή και πως να την αλλάξεις”, λες και η ζωή έχει συστατικό τον πόλεμο, τον βιασμό, την οικονομική εξαθλίωση, την καταπίεση, το ψέμα ή τη αδικία. Αλλά ακόμα και αν τα είχε, που δεν τα έχει, οι άνθρωποι ντύνουν την ζωή με τις πράξεις τους, με τρόπο ώστε να γίνεται ολοένα και πιο αφόρητη.

Αφού ολοένα και πιο πολύ απομακρύνεται το “όραμα μιας πεφωτισμένης εξουσίας” ο μύθος της οποίας κυκλοφορεί μόνο στους κύκλους της ίδιας της εξουσίας και πουθενά αλλού, το βάρος έρχεται να πέσει στις πλάτες όλων των υπολοίπων, που βλέπουν τις ζωές τους να γίνονται έρμαια στα χέρια ανθρώπων που και ανίκανοι είναι αλλά και επικίνδυνοι. Δεν μπορείς αιώνια να κατηγορείς όσους έχουν εκ των προτέρων αποφασίσει τον δρόμο τους και δεν δεν ενδιαφέρονται για κανέναν άλλον παρά μόνο για τα συμφέροντα τους. Ούτε επίσης μπορείς να κατηγορείς εκείνους οι οποίοι είναι οι μόνιμοι υποστηρικτές τους, γιατί αρκούνται στα ψίχουλα που πέφτουν από τα τραπέζια των πριγκίπων. Μπορείς μόνο να κατηγορείς τον εαυτόν σου για όλες εκείνες τις φορές, που είναι περισσότερο από αρκετές, που δεν είχες την οξυδέρκεια να αντιληφθείς ότι οι παγίδες που είχαν στηθεί, είναι οι ίδιες παγίδες που θα μπορούσες εύκολα να είχες στήσει εσύ, εγώ, αυτός, αυτή για άλλους, αλλά απλώς δεν είχες την δυνατότητα και την δύναμη για να το κάνεις. Είναι εύκολο και ανακουφιστικό να τοποθετείς τον εαυτόν σου πάντα στη φωτεινή πλευρά των πραγμάτων, θεωρώντας ότι η σκοτεινή πλευρά αφορά μόνο κάποιους άλλους και ποτέ τον εαυτό σου. Έτσι αυτή η αυτο-παγίδευση, η έλλειψη της επίγνωσης για τις σκοτεινές περιοχές της ύπαρξης μας, είναι ο καλύτερος δρόμος για μια σωρεία λαθών μέσα και έξω από μας, που συνεχώς αντανακλώνται μέσα στη κοινωνία, οδηγώντας την ίδια την ζωή όλων μας σε πολύ περίεργα μονοπάτια.

Για όσους αρνούνται να κατανοήσουν πρέπει να ειπωθεί, ακόμα και αν αυτό ακούγεται δυσάρεστο, ότι μέσα σε αυτό τον κόσμο ο άγγελος και ο δαίμονας κατοικούν μέσα στη καρδιά του όλων μας και παίρνουν την μορφή εκείνου που ταΐζουμε περισσότερο. Ο Σωκράτης δικαιώνεται διαχρονικά και συνεχώς, μια που η γνώση του ποιοι πραγματικά είμαστε είναι ο μοναδικός τρόπος για να ξεκινήσουμε το ταξίδι της καλυτέρευσης και του εαυτού μας αλλά και του κόσμου γύρω μας. Ένα ταξίδι που η κάθε στιγμή έχει σημασία όχι μόνο για το ότι την ζούμε αλλά και γιατί οι επιλογές που κάνουμε δείχνουν αυτό που είμαστε στο εαυτό μας αλλά και στους άλλους. Μέσα σε αυτό το επίπονο ταξίδι επίγνωσης, τα λάθη και τα σωστά, οι ψευδαισθήσεις και οι παγίδες που ο εαυτός μας και οι άλλοι βάζουν στο δρόμο μας, οι δοκιμασίες που μας κουράζουν και η χαρά που αποκομίζουμε όσο προχωράμε, όλα αυτά και πολλά άλλα είναι τα πολύτιμα προσόντα μας για να συνεχίζουμε τη πορεία μας στη μετατροπή του τέλματος σε μια συνειδητή εξέλιξη. Ποιο το όφελος να υπάρχει μια υδροκέφαλη πρόοδος εδώ ή εκεί , αν ο ίδιος ο άνθρωπος δεν κατορθώνει να αποτινάξει τα κομμάτια του που τον καθηλώνουν; Η τεχνολογική μας ανάπτυξη απαλύνει τον πόνο ενός βιασμού, μιας κακοποίησης, ενός άδικου και ηλίθιου θανάτου μιας ζωής; Ή μήπως γλυκαίνει το δράμα των απόκληρων αυτού του κόσμου που βλέπουν καθημερινά την ζωή τους σαν ένα διαρκές δράμα;

Θέλουμε πραγματικά να ζούμε με τέτοιο τρόπο ; Αν ο άνθρωπος είναι ένα πλάσμα θαυμαστό, όπως πολλοί ισχυρίζονται και δεν είναι εύκολο να προσβάλλεις αυτό το ισχυρισμό ακόμα και αν συνυπολογίσεις τις κακές του συμπεριφορές, ικανό για το καλύτερο και το χειρότερο, αξίζει να ξοδεύει την ζωή του ενισχύοντας μόνο την αρνητική όψη;

Όσοι ισχυρίζονται ότι ο κόσμος μπορεί να αλλάξει δίχως να αλλάξει ο ίδιος ο άνθρωπος, η ίδια η ιστορία του ανθρώπου τους έχει διαψεύσει. Ο άνθρωπος πολλές φορές εξεγέρθηκε και επαναστάτησε απέναντι στου δυνάστες του. Έφερε βελτιώσεις, αλλά πραγματικά το τοπίο δεν άλλαξε ριζικά. Όσοι επίσης πιστεύουν ότι η προσωπική αυτο-βελτίωση του ανθρώπου είναι η οδός της σωτηρίας, είδαν ασκητές να γεμίζουν τις ζούγκλες και τα μοναστήρια, είδαν ανθρώπους να αγιάζουν και να θλίβονται για μια κοινωνία που ζει μέσα στο πόνο. Οι επαναστάτες και οι μοναχοί όμως είδαν, ότι το κακό και το καλό είναι μέσα και έξω και κάποιοι από αυτούς κατάλαβαν ότι ο αγώνας είναι διμέτωπος . Το μέσα και το έξω, η κοινωνία και ο άνθρωπος δεν μπορούν να ξεχωρίσουν τους δρόμους τους. Ο δρόμος τους είναι ένας και ο αγώνας τους είναι ένας αγώνας που σαν τον Ιανό, βλέπει και την εσωτερική βελτίωση του ανθρώπου και την αλλαγή του υπάρχοντος κόσμου από τα δεινά που τον καταδυναστεύουν και από τους ανθρώπους που με εμμονή ενισχύουν αυτά τα δεινά.

Κάποια στιγμή οι ανθρώπινες υπάρξεις εξαντλημένες από την δίχως νόημα ζωή τους θάρθουν κοντά με τον εαυτόν τους και με τους συνανθρώπους τους αντιλαμβανόμενοι ότι αφού θα καθαρίσουν την σκόνη του αρνητικού εαυτού τους, θα μπορέσουν να ζήσουν σε μια κοινωνία που ακόμα και αν δεν είναι ποτέ τέλεια, θα προσπαθεί να αναζητά την αναβάθμιση της, εξετάζοντας καθημερινά το επίπεδο της χαράς της, το επίπεδο της δικαιοσύνης της, το επίπεδο της ευημερίας για τους πολίτες της.

Ίσως, εντέλει, να αξίζει να οραματιστούμε ένα τέτοιο άνθρωπο μέσα σε μια τέτοια κοινωνία!!!

Αντανακλάσεις.

 

….Ενώ τα πουλάκια πετούν από κλαδί σε κλαδί χαριτωμένα αυτή την κρύα αλλά ηλιόλουστη μέρα, στη άλλη άκρη, εκείνη της πραγματικότητας των ανθρώπων είναι σίγουρο ότι ελάχιστοι “πετούν” από την χαρά τους. Σε μια κοινωνία που νοσεί κυριολεκτικά και μεταφορικά, η χαρά της ζωής εξασθενίζει ολοένα, καθώς το ισοζύγιο ανάμεσα στο γέλιο και κλάμα γέρνει επικίνδυνα προς την μεριά του κλάματος. Όμως η ζωή των ανθρώπων έχει συνηθίσει να περνά από ανάλογες διακυμάνσεις, ανάμεσα σε περιορισμένες στιγμές ευτυχίες, που τις διαδέχονται εκτεταμένες περίοδοι δυσχερειών. Αυτό δεν είναι πρόβλημα, μια που όλοι έχουμε δυστυχώς αντιληφθεί, ότι κυρίως μέσω δυσκολιών προχωράμε την ζωή μας, παρ όλη τη δυσαρέσκεια μας για την διαπίστωση αυτή. Το ότι το έχουμε εμπεδώσει όμως, δεν μας βοηθά και πολύ στο να μετριάσουμε την ενόχληση που αυτό μας δημιουργεί και αυτό είναι κάπως περίεργο, μια που σχεδόν όλοι έχουμε μια υπόγεια πεποίθηση, ότι δεν είμαστε ακριβώς πλασμένοι για να είμαστε δυστυχισμένοι. Ή τουλάχιστον, ότι δεν θα έπρεπε να είμαστε τόσο μόνιμα διαβιούντες μέσα σε δυστυχισμένες καταστάσεις.

Έτσι συχνά καταφεύγουμε σε φευγαλέες φιλοσοφικές ενατενίσεις, που αποσκοπούν στο να μας δώσουν μια ερμηνεία για την κατάσταση μας και που συνήθως καταλήγουν σε μια σειρά από κλισέ απαντήσεις, που συμπυκνώνονται εντέλει στη διαπίστωση, ότι η ζωή είναι μεν ωραία, αλλά για κάποιο περίεργο λόγο, την ζούμε δυσάρεστα και καλό θα ήταν να μην το πολυ-σκεφτόμαστε, γιατί μπορεί να καταλήξουμε και καταθλιπτικοί. Αφού λοιπόν έχουμε κάνει και το καθήκον μας όσον αφορά και την φιλοσοφία και επειδή ούτε αυτή μας έδωσε την λύτρωση που διακαώς αναζητούσαμε, τότε συνήθως οδηγούμαστε σε κάτι πιο εύκολο και απλό : κάποιος θα φταίει που δεν περνάμε κάπως πιο ευχάριστα. Κάποιος κακόβουλος, με την ευρεία σημασία του όρου, φταίει. Αυτή, εκ των πραγμάτων, είναι μια πολύ ανακουφιστική σκέψη. Διότι εφόσον κάποιος άλλος φταίει, είναι εύκολο να τον βρούμε και παρόλο που είμαστε ενάντια στη βία από όπου και αν προέρχεται, δικαιούμεθα να τον σταματήσουμε έστω και δια της βίας, αφού μας στερεί την ευτυχία από την ζωή μας.

Είναι πολύ εύκολο να γίνει ορατό, ότι υπάρχει πολύ κακόβουλο πνεύμα μέσα στο κόσμο μας. Δεν μπορεί να το αρνηθεί κανείς αυτό. Όπου και να κοιτάξουμε, δίχως αυτό να μας κάνει ευφυείς, μπορούμε να δούμε το κακόβουλο πνεύμα να περιφέρεται στη κοινωνία και να μας περιγελά κατάμουτρα, δίχως να ντρέπεται, δίχως να κρύβεται, δίχως να είναι διατεθειμένο να σταματήσει να είναι κακόβουλο και εντέλει δίχως να έχει καμιά διάθεση να αλλάξει την στάση του. Το έχει ξεκαθαρίσει αυτό σε όλες τις συζητήσεις που έχουν γίνει μαζί του. Οχυρώνεται πίσω από την θέση του, την οποία ευθαρσώς διατυπώνει και μας την πετάει στα μούτρα απλά λέγοντας : αυτή είναι η φύση μου. This is my nature !! Μερικές φορές το κακόβουλο πνεύμα αρέσκεται να μιλάει και σε άλλες γλώσσες. Αυτό μας εκνευρίζει κάπως, διότι νομίζουμε ότι θέλει να μας ειρωνευτεί, αλλά δεν θέλει να μας ειρωνευτεί, αυτή είναι η φύση του, λέει την αλήθεια, όσο και αν αυτό μας δημιουργεί μια πίκρα. Το κακόβουλο πνεύμα όμως, σαν πνεύμα που είναι, είναι αναγκαστικά διάχυτο και έχει εξαπλωθεί σε όλες τις πλευρές της κοινωνίας, έτσι ώστε δεν μπορούμε να το πιάσουμε, σαν εξιλαστήριο θύμα και να του σπάσουμε το κεφάλι, μια που και αυτό διάχυτο είναι. Το κεφάλι εννοώ.

Κάποιος είπε, συζητώντας όλο αυτό το πρόβλημα περί του κακόβουλου πνεύματος μια σκέψη του. Ήταν μια απλή σκέψη που μας έκανε όλους να στρέψουμε τα κεφάλια μας και να τον κοιτάξουμε όμως με απορία. Αν το κακόβουλο πνεύμα είναι τόσο κακόβουλο και διάχυτο, μήπως ένα μέρος του υπάρχει και μέσα μας ; Μήπως δηλαδή χωρίς να το καταλαβαίνουμε είμαστε και εμείς φορείς αυτού του κακόβουλου πνεύματος; Καλοπροαίρετα το είπε ο άνθρωπος και ήταν πραγματικά άδικο, όταν όλοι συνειδητοποιήσαμε τι ήθελε να πει, που του μιλήσαμε τόσο άσχημα και λίγο απότομα. Έτσι δεν προχώρησε την σκέψη του ευρύτερα και καλά έπραξε, διότι όλοι παρατηρήσαμε , όπως είπα κάπως έντονα, ότι αυτή είναι μια πολύ “κακόβουλη” σκέψη. Διότι είναι αρκετά δυσάρεστο να αρχίσεις να θεωρείς τον εαυτό σου μολυσμένο, ενώ ομολογουμένως είναι πιο συμφέρον να νομίζεις ότι κάποιος άλλος σε μολύνει και σε κάνει να μην είσαι ευτυχισμένος.

Όπως και για να πούμε τα σύκα -σύκα και την σκάφη -σκάφη, γιατί μπλεχτήκαμε σε αυτή την συζήτηση αν είμαστε ευτυχισμένοι ή δυστυχισμένοι ; Ε!!! γιατί ; Η ζωή είναι αυτή που είναι με τις ευτυχίες της και τις δυστυχίες της. Γιατί πρέπει δηλαδή να τις μετράμε, ποιες είναι καλύτερες και ποιες χειρότερες ; Σημαίνουν τίποτα αυτές οι λέξεις; Εδώ μετράμε νεκρούς καθημερινά και δεν σημαίνουν τίποτα, η ευτυχία και η δυστυχία μας πείραξε ;

“Συγκεντρώσου , ολισθαίνεις “ μου λέει μια φωνή μέσα μου.

“Συγκεντρώσου, κάνεις την λάθος ερώτηση”

“Εγώ κάνω την λάθος ερώτηση;" απαντώ στη φωνή με οργή." Ξέρεις ποιος είμαι εγώ;”

“Ξέρω, και αυτό που σου λέω είναι να κάνεις την σωστή ερώτηση”

“Τι γίνεται ; ακούω φωνές ;”

“Σκάσε, δεν έχεις βρει ακόμα  την σωστή ερώτηση για αυτό μπερδεύεσαι”

“Έσκασα”, μπροστά στο κίνδυνο να αρχίσω να ακούω φωνές που να με επιπλήττουν κιόλας, “έσκασα”. Μπροστά στο κίνδυνο να ακούω μόνιμα φωνές ξαναπήρα την σκέψη μου από την αρχή της. Υπάρχει ζήτημα ευτυχίας ή δυστυχίας. Απαντώ καταφατικά : υπάρχει. Υπάρχει κάποιο κακόβουλο πνεύμα εκεί έξω που με κάνει να αισθάνομαι δυστυχής ή ευτυχής ; Απαντάω πάλι καταφατικά : υπάρχει. Αν το εξαλείψω θα είμαι ευτυχισμένος ; Γιατί δυσκολεύομαι να απαντήσω; Ε!!! ΓΙΑΤΊ;

Αλλάζω παράγραφο για να δηλώσω, ότι ανάμεσα στις δύο παραγράφους υπήρχαν πολλές αντιφατικές σκέψεις . Όμως κάπου κατέληξα : Όχι, ακόμα και αν μπορούσα να εξαλείψω το κακόβουλο πνεύμα δεν θα είχα λύσει τον γρίφο της ευτυχίας -δυστυχίας. Γιατί ακόμα δεν είχα βρει την σωστή ερώτηση. Ποια είναι αυτή η γαμημένη σωστή ερώτηση στο ζήτημα μου ;

Άλλη παράγραφος, άλλες σκέψεις , πολλές σκέψεις, δύσκολες σκέψεις. Απελπίζομαι. Μήπως είμαι βλάκας ; Εισπνοή -εκπνοή, εισπνοή -εκπνοή και ξανά από την αρχή εισπνοή εκπνοή !!!

Τελευταία παράγραφος. Λύτρωση. Όλα ήταν μπροστά στα μάτια μου τόση ώρα, μια ζωή δηλαδή για να ακριβολογούμε. Πως δεν το έβλεπα ; Μπορεί να είμαι και βλάκας. Χαμογελάω. Δεν είναι κακό να είσαι και λίγο βλάκας .Το κακό είναι να είσαι μόνιμα βλάκας και να μην ακούς ποτέ τον εαυτό σου. Η σωστή ερώτηση δεν είναι αν υπάρχει ευτυχία ή δυστυχία και που οφείλεται. Δεν χρειάζεται να υπάρχει τέτοια ερώτηση. Έχει απαντηθεί από την ίδια την ζωή. Η ορθή ερώτηση είναι αν θέλεις πραγματικά  εσύ να είσαι ευτυχισμένος ή αν θέλεις να είσαι δυστυχισμένος . Γιατί όταν απαντήσεις σε αυτή την ερώτηση, θα ξέρεις του πως θα χαράξεις τον δρόμο σου και να μετακινήσεις αυτό που σου μπαίνει εμπόδιο. Μια κοινωνία γίνεται ευτυχισμένη όταν οι άνθρωποι της επιζητούν την ευτυχία και γνωρίζουν γιατί την επιζητούν. Αυτοί και μόνον αυτοί μπορούν να διώξουν ότι κακόβουλο πνεύμα την επιβουλεύεται. !!!

Η ανάπτυξη της δυστοπίας μέσα στη πραγματικότητα.

 

Η πραγματικότητα συντίθεται από μια πλημμυρίδα βουλήσεων, σαφώς αντικρουόμενων μεταξύ τους, που με ένα μαγικό τρόπο, καταλήγουν στο τέλος να παίρνουν μια μορφή, που καλώς ή κακώς καταντά να γίνεται αποδεκτή με ευαρέσκεια ή δυσαρέσκεια. Αυτή η διαδικασία μέσα στη πολυπλοκότητα της και συνεχής είναι, αλλά και διατηρεί τη ιδιότητα να μην γίνεται απολύτως αντιληπτή από τους ανθρώπους που βρίσκονται ζωντανοί μέσα της. Οι άνθρωποι δηλαδή σαν άτομα αλλά και ως σύνολο υπολείπονται των διαδικασιών που συνθέτουν την πραγματικότητα, παρόλο που είναι οι κύριοι δημιουργοί της. Αυτό είναι λίγο περίεργο, γιατί είναι σαν να λέμε απλοϊκά μιλώντας, ότι ένα μίξερ είναι ανώτερο από τα συστατικά που χτυπάει. Βέβαια δεν θα υπήρχε μίξερ δίχως τα συστατικά, αλλά και τα συστατικά από μόνα τους δεν θα μπορούσαν να γίνουν ένας εύγευστος χυμός. Όμως ο χυμός μπορεί να χάσει αυτομάτως την καλή του γεύση, αν μέσα του μπουν υλικά που δεν του ταιριάζουν. Φανταστείτε δηλαδή ένα ανάμεικτο χυμό φρούτων με πολύ πιπέρι και πολύ αλάτι. Κανείς δεν θα ήταν διατεθειμένος να πιει, αλλά ούτε και να πληρώσει ένα τέτοιο χυμό.

Όμως φαίνεται, ότι στη πραγματικότητα ανάλογες “συνθέσεις” όχι μόνο δεν είναι απαγορευτικές, αλλά εμφανίζονται για κάποιο περίεργο λόγο πολύ συχνά στη ιστορία της. Το ακόμα πιο περίεργο είναι όμως, ότι οι άνθρωποι που ζουν μέσα σε τέτοιες πραγματικότητες, κατορθώνουν να τις ενσωματώνουν στη ζωή τους εύκολα ή δύσκολα και να μην τους γίνονται αντιληπτές σαν προβληματικές πραγματικότητες, αλλά πολλές φορές και σαν να είναι αναγκαίες. Για αυτό είναι αναγκαίο κάποτε, να πρέπει να εξοικονομήσουμε κάποιο χρόνο για να σκεφτούμε, το πόσο πολύπλοκη και μυστήρια κατάσταση, είναι αυτό που αποκαλούμε πραγματικότητα , αλλά και την συμμετοχή μας στη διαμόρφωση της.

Είναι αλήθεια, ότι η πραγματικότητα είναι ένα θορυβώδες, μονίμως αφρισμένο ποτάμι, που διαρκώς μετασχηματίζεται και δεν ευνοεί αυτούς που την παρατηρούν και θέλουν να κάνουν μια ευχάριστη βολτούλα στα νερά της. Συνήθως, κοιτάει με αγριεμένο μάτι και χαιρεκακία γνωρίζοντας το τι περιμένει, όσους δεν υπολογίζουν με σωφροσύνη και σεβασμό τα νερά της. Διότι είναι πολύ δεκτική να εγκολπώνεται τους πάντες, αλλά δεν διακατέχεται από μητρικά αισθήματα. Αντιθέτως, πιστεύει στη σκληρότητα και στη ικανότητα όσων θα την διασχίσουν να αντιπαρέρχονται τις δυσκολίες και τις δοκιμασίες που θα τους επιβάλλει. Σε αντίθεση με την πραγματικότητα οι άνθρωποι που πλέουν στα νερά της διακατέχονται από την αίσθηση και τη πεποίθηση, ότι μπαίνουν σε κάποιο οικείο χώρο, σαν να είναι οι κυρίαρχοι του. Τις περισσότερες φορές απογοητεύονται οικτρά, αλλά και πάλι ενώ κάτι τέτοιο θα έπρεπε να τους κάνει πιο οξυδερκείς και επιφυλακτικούς ή τέλος πάντων να τους αλλοιώνει την αυθάδεια, δυστυχώς παραμένουν αναλλοίωτοι και το ίδιο ανόητοι. Αυτό με κάποιο τρόπο το γνωρίζουμε όλοι, μια που όλοι έχουμε πάρει ανάλογα μαθήματα από την πραγματικότητα, αλλά εις μάτην. Συνήθως η αντίληψη που επικρατεί μεταξύ των ανθρώπων είναι ότι η πραγματικότητα διαμορφώνεται από κάποιους άλλους και όχι από όλους μας. Αυτό ενώ σε ένα μεγάλο ποσοστό είναι αλήθεια, όντως ένα μεγάλο μέρος της πραγματικότητας διαμορφώνεται από ένα σύνολο ισχυρότερων βουλήσεων, μέσω αυτού παραγνωρίζεται το γεγονός της καθολικής συναίνεσης που δίνει η κοινωνία σε αυτές τις βουλήσεις. Είναι βλακεία να πιστεύει κανείς ότι ο Χίτλερ επέβαλλε την βούληση του στο γερμανικό λαό, δίχως την συναίνεση του γερμανικού λαού. Όπως επίσης είναι βλακεία να πιστεύει κανείς ότι μια τέτοια προσωπικότητα, θα μπορούσε να ξεχωρίσει αν δεν εύρισκε το κατάλληλο έδαφος για να εκφράσει την βούληση του. Αυτό το παράδειγμα, ενώ σήμερα είναι εξόφθαλμα χονδροειδές , όμως μπορεί πραγματικά να αποτελέσει ένα ευδιάκριτο σημείο αφετηρίας για σκέψη.

Ανάλογα παραδείγματα υπάρχουν πολλά και επιβεβαιώνουν την λαϊκή ρήση “ όποιος βρίσκει πρόσφορο έδαφος, μπορεί και κάνει”. Άρα όσοι πέφτουν από τα σύννεφα κάθε φορά που η πραγματικότητα τους κτυπά την πόρτα, καλό θα ήταν να σκεφτούν να προμηθευτούν αλεξίπτωτα γιατί οι πτήσεις τους θα είναι αρκούντως ανώμαλες. Έτσι σαθρές δικαιολογίες του στυλ “δεν ήξερα”, “δεν άκουσα”, “δεν κατάλαβα”, το μόνο που κατορθώνουν είναι να δικαιολογούν όσα κάποιος αποδέχτηκε, γιατί περίμενε μόνο το όφελος από αυτά και όχι τα δυσάρεστα που τα ακολουθούν. Διότι κανείς δεν μπορεί να δίνει εμπιστοσύνη σε ανθρώπους που δεν φημίζονται για το ενδιαφέρον τους στο κοινωνικό σύνολο, αλλά και από το ίδιο το κοινωνικό σύνολο, που δεν φημίζεται για το ενδιαφέρον του για κανέναν !!! Οι εξαιρέσεις πάντα επιβεβαιώνουν αυτό τον δυσάρεστο κανόνα.

Η απαρχή μια επερχόμενης δυστοπίας έχει την ρίζα της μέσα στη καθιέρωση μιας αυτο-δοξαζόμενης ατομικιστικότητας που επιδιώκει συνεχώς ένα όφελος που ούτε αξίζει η ίδια, αλλά το έχει ανακηρύξει και σε κεντρική αξία της. Ένα έδαφος που είναι σαθρό από την φύση του. Υστερόβουλες βουλήσεις αλλά με μεγαλύτερη δύναμη είναι εκ των πραγμάτων διαθέσιμες να εκμεταλλευτούν τα κενά που ανοίγονται αναπόφευκτα μέσα στη κοινωνία, για να σπρώξουν την πραγματικότητα στη κατεύθυνση που τους ευνοεί. Δεν σημαίνει βέβαια ότι αναγκαστικά θα πετύχουν τους στόχους τους, όμως θα αποπειραθούν, γιατί θεωρούν ότι οι καιροί τους ευνοούν.

Ανέκαθεν το κεντρικό ζήτημα ήταν ο έλεγχος συνολικά της κοινωνίας. Στη συγκεκριμένη χρονική περίοδο αυτός ο έλεγχος μπορεί να είναι παγκόσμιος ή δεν μπορεί να υπάρξει με τους συμβατικούς τρόπους του παρελθόντος. Κάθε εποχή έχει τις ιδιαίτερες συνθήκες της αλλά και  τις ιδιομορφίες της ανάπτυξης της . Αυτά αποτελούν πολύτιμα εργαλεία σε όσους επιδιώκουν ένα κεντρικό έλεγχο των κοινωνιών. Εργαλεία που γνωρίζουν την αξία τους και βρίσκονται και στη θέση να μπορούν να τα αξιοποιήσουν για το όφελος τους. Αν υπάρχει κάποια αδυναμία στη εκπλήρωση των στόχων τους δεν βρίσκεται, ούτε στη πρόθεση τους, που είναι αταλάντευτη, ούτε στο ψεύτικο ενδιαφέρον που εμφανίζουν για την ευημερία της κοινωνίας. Βρίσκεται στη αυθάδεια που τους συνοδεύει, ότι θεωρούν αυτή την πραγματικότητα διαμορφωμένη αποκλειστικά από την δύναμη τους, αλλά και από την πεποίθηση ότι αυτή η πραγματικότητα μπορεί να παραμείνει αναλλοίωτη από τις προθέσεις των υπολοίπων. Η έπαρση που πάντοτε δημιουργεί η δύναμη, όταν κολακεύεται από τα αποτελέσματα της και ο περιορισμός της ελευθερίας των υπηκόων της, ήταν ανέκαθεν το αδύναμο σημείο της.

Κανείς εξουσιαστής υπό οποιαδήποτε μορφή και σε οποιαδήποτε σχέση, δεν μπορεί να κατανοήσει, ότι ο μόνος τρόπος που μπορεί να μην οδηγήσει την άκρατη δύναμη στη αυτοκαταστροφή του, είναι να την χρησιμοποιήσει προς όφελος των ασθενέστερων και να την ξεφορτωθεί μοιράζοντας την . Διότι ακόμα και η δύναμη είναι ένα δώρο, που δεν έχει δοθεί για το αξιοποιήσεις αποκλειστικά για τον εαυτόν σου σε βάρος όλων των άλλων, αλλά ένα δώρο που για να το χαρείς πρέπει να το μοιραστείς με άλλους σαν να είναι κοινό σας κτήμα.

Όπως και νάχει βρισκόμαστε σε μια περίοδο που αρχίζουμε να βλέπουμε ένα αρκετά δυστοπικό μέλλον να ξεπροβάλλει μέσα στη πραγματικότητα. Αν η πραγματικότητα θα το ενστερνιστεί και θα βαδίσει με αυτό, δεν το γνωρίζουμε ακόμα. Μια σύγκρουση φαίνεται να υπάρχει μέσα στο ποτάμι της πραγματικότητας και μόνο ο μάντης Κάλχας θα μπορούσε ίσως να μας βοηθήσει για την έκβαση του. Αυτό το ποτάμι έχει γνωρίσει πολλές τέτοιες αναταράξεις, πιθανόν κάποιες να ήταν και χειρότερες. Όμως συνεχίζει και κυλά !!!!

Το γράμμα του Αδελφού Λούσιους στους συντρόφους του.

 

Πολλοί αισθάνονται ότι ζουν μια θλιβερή εποχή. Είναι όσοι είναι ελαφρώς αποτυχημένοι. Βρισκόμενοι συνήθως στις παρυφές του κοινωνικού γίνεσθαι, παραπονιούνται που όλες οι αποφάσεις που εκτελούνται είναι ερήμην τους. Λες και ποτέ συμμετείχαν ή αποφάσιζαν για τους εαυτούς τους. Δεν καταλαβαίνουν απλώς την πραγματικότητα μέσα στη οποία ζουν. Δεν αντιλαμβάνονται ότι είναι υποτελείς. Θεωρούν ότι μπορούν να αποφασίζουν για τις ζωές τους, δίχως να κατανοούν ότι ουδέποτε είχαν τέτοιο έλεγχο. Όμως δεν παύουν να αποτελούν μια σχετική ενόχληση για τα κέντρα αποφάσεων. Ένας παράγοντας που δεν μπορεί να μην λαμβάνεται υπόψιν. Είναι αναγκαίο να είμαστε συνεχώς όλο και πιο εφευρετικοί, να βρίσκουμε συνεχώς καινούργιους τρόπους που να ανανεώνουν την αυταπάτη τους και την αναγκαστική συμμετοχή τους στο παιχνίδι που οφείλουν να συμμετέχουν. Δεν νοείται εφησυχασμός σε αυτό το επίπεδο, θα μπορούσε να αποβεί μοιραίος. Οι ρωγμές στο καμβά της πραγματικότητας είναι πολύ επικίνδυνες, ειδικά για τις χρονικές περιόδους μάλιστα που ανεβάζουμε τις κοινωνικές πιέσεις, για να επιτύχουμε τους στόχους μας.

Έχω διαφωνήσει πολλές φορές για την επιταχυνόμενη ένδεια στη οποία τους καταδικάζουμε. Μια που η προσκόλληση που τους έχουμε καλλιεργήσει για το χρήμα, μπορεί εντέλει να λειτουργήσει και αντίστροφα. Είναι τουλάχιστον παράτολμο να επενδύουμε συνεχώς στη φτωχοποίηση τους. Το αντιλαμβανόμαστε σαν ακραίο μέτρο ελέγχου, όμως η απόγνωση δεν είναι καλός σύμβουλος για τις μάζες. Θα ήταν καλύτερα να στρέψουμε την προσοχή μας κυρίως στο μέτρο του φόβου. Ο φόβος εμποδίζει την σκέψη, για να μην πω ότι την εκμηδενίζει και δημιουργεί ένα περιβάλλον που τίποτα δεν μπορεί να αναπτυχτεί . Ο φόβος σε καθηλώνει σε τέτοιο βαθμό που αναγκαία γίνεσαι δεκτικός στο οτιδήποτε σου προσφέρεται σαν φάρμακο που θα τον απαλύνει. Ο φόβος καλλιεργεί καλύτερες προϋποθέσεις υποταγής από την ένδεια. Στη ένδεια δεν έχεις πολλά να χάσεις και για κάποιο περίεργο λόγο, μπορείς να αισθανθείς και δυνατός. Ο φόβος σου καταλύει οποιαδήποτε δύναμη σου έχει απομείνει, αφού σε φέρνει μπροστά στο κίνδυνο της ίδιας της ζωής σου.

Πάντοτε θαύμαζα τους Ρωμαίους αυτοκράτορες .Τουλάχιστον κάποιους εξ αυτών. Την ευφυέστατη ιδέα τους για την δημιουργία του Κολοσσαίου. Δωρεάν αγώνες που ανέβαζαν την δημοτικότητα τους στα ύψη ήταν η κυρίαρχη αντίληψη της εποχής. Τι φτωχή ερμηνεία !! Ένας οργισμένος όχλος που έβλεπε σε καθρέφτη να υλοποιούνται τα πλέον βάρβαρα ένστικτά του και συγχρόνως να χαίρεται με αυτό που παρακολουθούσε. Η διασκέδαση συνδυαζόμενη μαζί με την ανακούφιση, ότι δεν ήσουν υποχρεωμένος να βρίσκεσαι στη παλαίστρα, αλλά να παρακολουθείς τον θάνατο να έχει βγει βόλτα. Ο θάνατος σαν διασκεδαστής. Η βαρβαρότητα του όχλου, η αγωνία των μονομάχων να μην χάσουν την ζωή τους στη μονομαχία,οι ζητωκραυγές και ο αυτοκράτορας να έχει το δικαίωμα με ένα σήκωμα του χεριού να σου χαρίσει την ζωή ή να σε δώσει τροφή στα νύχια του χάροντα. Τι θαυμαστή άσκηση σφαιρικής εξουσίας. Τι εξαίσια πειθώ!!!

Βέβαια και στη σημερινή εποχή, οφείλω να παραδεχτώ, ότι με την βοήθεια των τεχνολογικών επιτεύξεων, υπάρχει μια αναβάθμιση του επιπέδου της άσκησης της εξουσίας απέναντι στις μάζες. Γιατί κανείς δεν μπορεί να αρνηθεί ότι η τηλεόραση, επί παραδείγματι, εκτελεί την ίδια υπηρεσία και μάλιστα από την άνεση του σπιτιού σου και σε ευρύτερη έκταση. Εδώ μάλιστα έχουμε την δυνατότητα να αξιοποιήσουμε βαθύτερες εσωτερικές πτυχές απευθυνόμενοι σε ολόκληρο το εύρος του πλανήτη. Όμως και σε αυτό το επίπεδο χρειαζόμαστε να βελτιώσουμε σε μεγάλο βαθμό τις δυνατότητες μας. Αυτή η συνεχής ομοιομορφία δεν θα ήταν περίεργο σε λίγο καιρό να δημιουργήσει μια αυξανόμενη πλήξη στις μάζες. Πράγμα που δεν επιθυμητό. Καθότι η πλήξη σε μεγάλες δόσεις, είναι παράγοντας που σε οδηγεί κατευθείαν στη φαντασία. Η φαντασία με την σειρά της ενεργοποιεί το αποσταθεροποιημένο πνεύμα, που είναι και ο βασικός εχθρός. Υπάρχει ανάγκη να διακόψουμε τις οποιεσδήποτε διαρροές προς το πνεύμα. Διότι το πνεύμα κατέχει την ιδιότητα να παράγει ιδέες και αξίες και επιπροσθέτως δεν πείθεται τόσο εύκολα στη γελοιότητα με την οποία θέλουμε να το τροφοδοτήσουμε.

Βέβαια επί του παρόντος δεν υφιστάμεθα κανένα ουσιαστικό κίνδυνο. Οι σκέψεις μου περισσότερο έχουν να κάνουν με τον εφησυχασμό που προκαλούν οι μέχρι τώρα κατακτήσεις μας. Αυτός είναι ο δικός μας κίνδυνος : ο εφησυχασμός. Δεν πρέπει όμως ποτέ να παραμελούμε τα καθήκοντα στη άσκηση της εξουσίας μας. Η εξουσία δεν πρέπει ποτέ να χαλαρώνει. Μην ξεχνάμε ότι το προσωπικό μας δεν αποτελείται και από τους πλέον ευφυείς και η εκτίμηση που τρέφει η μάζα στο πρόσωπο του ακολουθεί πτωτική τάση. Εκεί διαβλέπω ένα ενδεχόμενο πρόβλημα μελλοντικά, το οποίο απαιτεί την προσοχή μας. Δεν πρέπει με τίποτα να διευρύνουμε την απόσταση που μας χωρίζει με τους υποτελείς μας. Πρέπει να αισθάνονται συνεχώς, ότι δεν μας χωρίζει τίποτα από αυτούς. Η ανωτερότητα μας πρέπει διαρκώς να καμουφλάρεται με την σκέψη, ότι ακούμε τα προβλήματα τους και πασχίζουμε να τους ανακουφίσουμε. Ότι είμαστε κοντά τους και δουλεύουμε για το καλό τους και για το καλό της ευρύτερης κοινωνίας. Αξίζει να κρύβουμε τους σκοπούς μας όλο και πιο βαθειά στο σκοτάδι. Όλο και κάποιοι βέβαια δεν θα πείθονται διαδίδοντας αερολογίες που δεν στερούνται βάσης, αλλά δεν μπορούν να έχουν επαρκή απόδειξη για να πείσουν. Όπως και νάχει ούτε τα μέσα διαθέτουν και σε ένα δραματικά περιορισμένο κοινό απευθύνουν τον λόγο τους. Καθίστανται σταδιακά όλο και περισσότερο γραφικοί και με το πέρασμα του χρόνου οι φωνές τους θα σβήσουν και θα λησμονηθούν.

Για αυτό είναι σημαντική η επένδυση μας στη νέα γενιά ανθρώπων, με σκοπό να τους εμποτίσουμε στο πλαίσιο αυτού που επιδιώκουμε. Αυτοί δεν γνωρίζουν τίποτα για τον χτεσινό το κόσμο, που σιγά-σιγά αποχωρεί από το προσκήνιο. Ο καινούργιος κόσμος είναι ένας κόσμος που ανταποκρίνεται καλύτερα στις προθέσεις μας και δεν εμφορείται από τις πλάνες του παλιού. Ο καινούργιος κόσμος που δημιουργούμε είναι ο κόσμος που θα δοξάσει την επιτυχία των σχεδιασμών μας.Ο έλεγχος που θα επιβάλλουμε θα είναι επιτέλους καθοριστικός σε τέτοια έκταση, που οι προηγούμενοι κόσμοι θα φαίνονται βυθισμένοι στη αναρχία. Θα είναι η αποθέωση των κόπων, που έχουμε αναλάβει στο πέρασμα πολλών αιώνων. Διότι εμείς έχουμε συνείδηση και συνέχεια της πορείας μας. Μεταδίδουμε την γνώση μας από γενιά σε γενιά, σαν μια αόρατη εμπειρία, που δεν χάνει το νήμα της και διαρκώς γίνεται σοφότερη από τα σφάλματα της. Ένα πλεονέκτημα που στερούνται παντελώς οι υποτελείς μας. Εκείνοι βλέπουν μέσα στο χρόνο μόνο εκείνο που εμείς θέλουμε να βλέπουν, ότι πάντοτε θα υπάρχουν εκείνοι που άρχουν και εκείνοι που άρχονται. Αυτή είναι η βασικότερη πεποίθηση τους. Αλλοίμονο αν ποτέ αντιληφθούν ότι η βασικότερη πεποίθηση τους είναι και η πλέον απατηλή. Τότε ο κόσμος θα γυρίσει κυριολεκτικά ανάποδα. Αυτό δεν είναι καθόλου αρεστό στις προθέσεις μας !!!

Νέα Υόρκη 2021

Με φιλικούς χαιρετισμούς Αδελφός Λούσιους.

Αφύπνιση.

 

Είναι κυρίως η σκέψη της της νεωτερικής εποχής, που βεβαίως ανταποκρινόταν πλήρως στις σύγχρονες ανάγκες ενός συστήματος με αξίες που χαρακτηρίζονταν από την πεζότητα τους, που σταδιακά οδήγησε ολοένα και πιο βαθιά στη απομάγευση του κόσμου. Έτσι βρισκόμαστε στη θέση, να αντιλαμβανόμαστε την χυδαία όψη της πραγματικότητας, σαν την μόνη πραγματικότητα που μας αξίζει να ζήσουμε. Αφού λοιπόν ζούμε, όσο πιο βολικά καθένας και καθεμιά μπορεί, μέσα στο τεχνητό κόσμο, που δημιούργησε ο “κακός “ μάγος του παραμυθιού, δεν είναι περίεργο που έχουμε σταδιακά όλο και λιγότερη ανταπόκριση σε οτιδήποτε συμβαίνει. Ήδη έχουμε χάσει μεγάλο μέρος από την δυνατότητα να κρίνουμε και μαζί με την χαμένη μας κρίση, η συνεχής σύγχυση, μας βυθίζει σε μια ακόρεστη απάθεια. Δεν θέλουμε τίποτα να ταράξει την βολή μας, αυτή την τελματώδη “ησυχία”, που βρίσκει την ανακούφιση της στη “ιερή” μανία της κατανάλωσης . Μπορεί να μην έχουμε με κανένα τρόπο τον έλεγχο της ζωής μας, μπορεί να ζούμε μέσα σε μια ριζική ανασφάλεια, όμως αφού δεν χάνουμε το δικαίωμα να καταναλώνουμε τα κάθε λογής υλικά και πνευματικά εμπορεύματα, η ζωή μας μπορεί ακόμα να πορεύεται αδιατάρακτα.

Μπορεί ο καπιταλισμός να είναι ένα κακό και άδικο σύστημα, όμως δεν παύει να είναι το πλέον ευφυές σύστημα, που κατορθώνει να πουλά ακόμα και την άρνηση του, με την ίδια ευχέρεια και με την ίδια αποδοχή από τους καταναλωτές του, σαν να πουλά την ίδια την γη της επαγγελίας.

Το καλό και το κακό, το ψεύτικο και το αληθινό, αυτό που είναι υγιές και εκείνο που είναι άρρωστο, έχουν χάσει πλέον την διάκριση τους για το τεράστιο μάτι της καταναλωτικής ευφορίας. Είναι πια αντικείμενα με τιμή στο κόσμο της ποσότητας, που τα κοστολογεί όπως αυτή θεωρεί σωστό. Αυτές οι κοστολογημένες ποσότητες, που συνεχώς η αξία τους εκπίπτει σε σχέση με τα πιο σύγχρονα εμπορεύματα, δεν χάνουν μόνο την τιμή τους, αλλά και την ίδια τους την αξιοπρέπεια. Γιατί αυτό το βασίλειο της ποσότητας δεν κάνει καμιά διάκριση ανάμεσα στα άψυχα και τα έμψυχα εμπορεύματα. Τα αντιμετωπίζει με μια δημοκρατική ισότητα και δεν έχει την παραμικρή ενοχή για αυτό. Αντιθέτως, εκεί που ο υπολογισμός και ο καθορισμός της τιμής ενός εκάστου , είναι η κυρίαρχη αξία της κοινωνίας, έχεις την περιορισμένη δυνατότητα να επιλέξεις την τιμή που κοστολογείς τον εαυτό σου, αναλόγως των προσόντων σου και να είσαι ως ένα σχετικό βαθμό ικανοποιημένος.

Η ποσοτικοποίηση της ζωής των ανθρώπων, καθιστά τους αριθμούς σε πλεονεκτικότερη θέση μέσα στο υπάρχον σύστημα από τον ίδιο τον άνθρωπο, αλλά κυρίως δημιουργεί ένα καινούργιο τύπο ανθρώπου, που δεν τον δυσαρεστεί να είναι ο ίδιος αριθμός ανάμεσα σε άλλους αριθμούς, παρόλο που ο ίδιος αντιλαμβάνεται την υποβάθμιση του ως κάτι απολύτως φυσιολογικό και χωρίς να τον εμποδίζει να συνεχίζει να λογίζει την ύπαρξη του ως ιδιαίτερη. Ένα πέπλο σκεπάζει την συνείδηση και την καθιστά α-συνειδησία. Στη επικράτεια της ασυνειδησίας, όλοι μπορούμε να είμαστε ευτυχισμένοι, ακόμα και αν απέχουμε πολύ από το να είμαστε. Αρκεί βεβαίως να μην το συνειδητοποιούμε !!

“Αυτός που κοιμάται, πρέπει να αφυπνιστεί” λέει ο Φρανκ Χέρμπερτ στο περίφημο φανταστικό του έπος “DUNE”. Μ΄ αρέσει αυτή λέξη “αφύπνιση”. Κάποιος που κοιμάται, ξυπνά, αλλά ξυπνά εντελώς διαφορετικός. Σαν να ξυπνά και όλη η πραγματικότητα του φωτίζεται με διαφορετικό νόημα. Οι μαθητές του Ζεν χρησιμοποιούν την λέξη “σατόρι” για να δηλώσουν την βαθιά διαλογιστική εμπειρία, που σου αλλάζει ριζικά την αντίληψη για εκείνο που μέχρι την προηγούμενη στιγμή αντιλαμβανόσουν με ελλιπή τρόπο. Στη κινηματογραφική ταινία Matrix, οι άνθρωποι ζουν μια κατασκευασμένη πραγματικότητα από υπερ-εξελιγμένα ρομπότ. Ζουν την ζωή τους και ούτε καν αντιλαμβάνονται εκείνο που συμβαίνει στη πραγματικότητα.

Με κάποιο τρόπο αρκετοί άνθρωποι αντιλαμβάνονται τη σταδιακή υποβάθμιση της ζωής και προσπαθούν να προτείνουν τρόπους που θα μεταμορφώσουν τον εσωτερικό και εξωτερικό τοπίο των ανθρώπων. Οι φωνές τους μπορεί να μην έχουν την απήχηση που θα ήθελαν, αλλά δεν πηγαίνουν χαμένες. Προκαλούν μικρές ρωγμές στο συμπαγή τοίχο της χυδαίας πραγματικότητας και περιμένουν υπομονετικά.

Αλλά οι μέρες της χαράς, φαίνεται ότι είναι ακόμα μακριά. Η “παγωμένη” πραγματικότητα ανθίσταται στα κτυπήματα, κτισμένη από ισχυρές φαύλες πεποιθήσεις, που συγκρατούν την δομή της μέσα στο χρόνο. Άλλωστε ο χρόνος των θνητών είναι περιορισμένος και όσοι αρχίζουν να συνειδητοποιούν κάποιες όψεις του Μεγάλου Παιγνιδιού, είτε βρίσκονται κοντά στη έξοδο, είτε έχουν ελάχιστο χρόνο να μεταμορφώσουν τον εαυτό τους. Έτσι οι καινούργιοι, είναι πιθανόν, να υποπέσουν στα ίδια λάθη, στις ίδιες αυταπάτες. Ο χρόνος και η εξέλιξη της συνείδησης αναπτύσσεται με αργούς εκνευριστικούς ρυθμούς και χαρίζει τα δώρα της μόνο σε κάποιες ιδιαίτερες εξαιρέσεις. Η συνείδηση δεν έχει την ιδιότητα να μπορεί να μεταφερθεί από γενιά σε γενιά, έτσι μεταφέρεται μόνο η ιδέα της. Οι δυνάμεις συσκότισης που δρουν μέσα στο κόσμο, έχουν μια περίεργη ικανότητα να επιβεβαιώνουν την ισχύ τους διαχρονικά, επειδή στη ουσία δεν απαιτούν ιδιαίτερο κόπο, από όσους ενστερνίζονται το μοντέλο ζωής που προτείνουν. Είναι τελικά πολύ πιο απλό να κινείσαι με το ρεύμα, αντί να προσπαθείς να καταλάβεις που σε οδηγεί. Αν μάλιστα θελήσεις να βγεις στη όχθη, χρειάζεται τεράστια προσπάθεια και σθένος και πολλές φορές να έρθεις σε σύγκρουση με ανθρώπους και καταστάσεις που αγαπάς.

Στη τελική “ η ζωή κυλάει δίχως να κοιτάει την δική σου μελαγχολία” όπως λέει και ο στίχος. Όμως εκείνοι που κοιμούνται καλύτερα θα ήταν να ξυπνήσουν αφυπνισμένοι και όσοι αφυπνίστηκαν ας κρατήσουν το σθένος τους στα μοναχικά μονοπάτια που περπατούν.

“Αθώες” λέξεις.

 

Οι λέξεις , αυτά τα μεγαλειώδη οχήματα του προφορικού ή γραπτού λόγου, υπάρχουν για να μεταφέρουν αδιάλειπτα και αγόγγυστα τα νοήματα, που άνθρωποι έχουν ανάγκη για να επικοινωνήσουν. Μέσα από αυτές τις μικρές ανιδιοτελείς οντότητες, συμφωνούμε, διαφωνούμε, ξεχωρίζουμε, αλλά και εκφράζουμε ότι πιο μύχιο υπάρχει μέσα στη υπόσταση μας. Τυπικά, οι λέξεις μας διακρίνουν από τα υπόλοιπα βασίλεια αυτού του κόσμου, αφού με αυτές τις λέξεις συγκροτούμε και συμφωνούμε την πραγματικότητα μας .

Ναι ,πρέπει να συμφωνήσουμε, ότι οι λέξεις είναι ικανές να φτιάχνουν τόσες πολλές πραγματικότητες, όσο πολυποίκιλα είναι τα νοήματα τα οποία μεταφέρουν. Στη ακρίβεια τους ή στη λανθασμένη τους χρήση καινούργιοι κόσμοι έρχονται σε υπόσταση και άλλοι χάνονται στη λήθη. Δεν μπορεί να τις κατηγορήσει κανείς ούτε για το ένα, ούτε για το άλλο, επειδή ο εκάστοτε εμπνευστής των λέξεων, φέρει ακέραια την ευθύνη, για ότι αυτές δημιουργούν. Αυτό που δεν τίθεται ουδέποτε σε αμφισβήτηση, είναι η απόλυτη αναγκαιότητα τους, η σημαντικότητα των λέξεων στις ανθρώπινες υποθέσεις. Δεν είναι λοιπόν περίεργο, που πίσω από τις λέξεις, υπάρχουν οι προθέσεις των ανθρώπων μαζί με τα περιεχόμενα τους, που τις μεταμορφώνουν διαρκώς σε καλές και κακές λέξεις, σε ύποπτες λέξεις ,σε φαντασμαγορικές λέξεις, σε στοχαστικές λέξεις, σε λέξεις που ενθαρρύνουν, αλλά και σε λέξεις που είναι ικανές να οδηγήσουν ένα άνθρωπο σε απόγνωση.

Οι λέξεις λοιπόν είναι το κατάλληλο όπλο για κάθε χρήση, που θα επιλέξει ο χειριστής τους. Μάλιστα, όσο αυτός ο χειριστής έχει άλλες προθέσεις από αυτές που ισχυρίζεται , η επιλογή των λέξεων του, μπορεί να κρύψει αυτές τις προθέσεις, μέσα σε λέξεις με πολλαπλό περιεχόμενο. Γιατί οι λέξεις με τα χρόνια εναποθηκεύουν μέσα τους όλα τα περιεχόμενα με τα οποία τους έχουν ντύσει οι εμπνευστές τους.

Η σταδιακή εκτροπή κάποιων λέξεων, θα μας απασχολήσει στη συνέχεια, που έχουν διαχυθεί μέσα στο κυρίαρχο λόγο που συνθέτει την πραγματικότητα . Διαλέξαμε λοιπόν 10 τέτοιες λέξεις ενδεικτικές:

1.Αφήγημα :Λέξη που χρησιμοποιείται για να περιγράψει κάτι που είναι κοντά στη πραγματικότητα, αλλά δεν περιγράφει την ίδια την πραγματικότητα. Είναι κοντά στη παραμυθία.

2.Ατομική ευθύνη : Ας κάνουμε μια πάσα, για να καλύψουμε ανικανότητες.

3.Ανάπτυξη : Δημιουργώ προσδοκίες που γνωρίζω ότι δεν πρόκειται να γίνουν πραγματικότητα ποτέ. Δευτερεύουσα ερμηνεία : Αναπτύσσω μόνο ότι με συμφέρει !

4.Δικαιώματα : Πιασάρικη λέξη. Παραπέμπει σε περιβάλλον ελευθερίας. Λέμε και καμιά μαλακία για να περνάει η ώρα ευχάριστα.

5. Κλιματική αλλαγή : Δεν μπορώ να πω ότι κατέστρεψα τα πάντα στη φύση, ας πω ότι η φύση έχει διαθέσεις αλλαγής από μόνη της.

6. Υγειονομική κρίση : Να η ευκαιρία να μπορέσω να περάσω όλα εκείνα, που ποτέ δεν είχα φανταστεί ότι θα μπορούσα να περάσω αναίμακτα.

7.Οικονομική κρίση : Τα άγχη μου είναι καλό να τα κάνω άγχη όλης της κοινωνίας. Αφού θα κερδίσω στο τέλος ακόμα και με αυτά.

8.Τάξη : Όσο δημιουργώ χάος, είναι καλό να επικαλούμαι την Τάξη, αυξάνω τον φόβο.

9. Ανεύθυνοι : Όσοι δεν συμφωνούν μαζί μου.

10. Υπεύθυνοι : Όσοι συμφωνούν μαζί μου.

Μου έρχονται στο μυαλό πολλές λέξεις ακόμα, που και αυτές έχουν μια τάση να δείχνουν αθώες, αλλά μάλλον δεν είναι. Δεν πρόκειται να σας κουράσω. Αρκεί να πούμε, ότι όλες οι προπαγάνδες κάθε απόχρωσης, οι διαφημίσεις, η τηλεόραση, οι υπεύθυνοι του συστήματος, αλλά και εμείς στο μέτρο που μας αναλογεί, συμμετέχουμε σε ένα αδιάκοπο πόλεμο λέξεων . Σε ένα πόλεμο που συνειδητά ή ασυνείδητα διαπλάθει ένα πολύ μεγάλο μέρος της συνείδησης μας και της στάσης μας μέσα στο κόσμο. Αυτές οι λέξεις, οι τόσες πολύτιμες για να εκφράζουμε τον βαθύτερο εαυτό μας, αποκτούν δυσάρεστη διάσταση, όταν αλλοιώνεται το περιεχόμενο τους  και γίνονται το μέσο, για να διαμορφώνεται ένα παγωμένο τοπίο που αγκιστρώνει την ζωή.

Κλειστά λόγω αφομοίωσης.

 

Ενώ το κοινωνικό δρώμενο περνάει από μια παρατεταμένη ταραχή, σαν βαρκούλα που παλεύει με τα κύματα μια πραγματικότητας, που δεν θα την έλεγες ευχάριστη, οι “ναυαγοί” τριγυρίζουν θυμωμένοι μέσα στη βάρκα, ως συνήθως, βρίζοντας ο ένας τον άλλον σε ποια πλευρά της βάρκας θα καθίσουν. Συνεχώς ενημερώνονται, μήπως κάποια είδηση της τελευταίας στιγμής, τους βοηθήσει να διαλέξουν την θέση που θα καθίσουν με μεγαλύτερη ασφάλεια, όμως αγνοούν, ότι η βάρκα βάζει νερά και σε λίγο θα παλεύουν με τα κύματα, δίχως βάρκα, δίχως θέση, μόνοι τους και χωρίς καμιά ασφάλεια.

Αυτά όμως συμβαίνουν σε κάποια άλλη παράπλευρη πραγματικότητα, με την οποία δεν έχουμε άμεση σχέση, άρα δεν μπορούμε να κάνουμε και τίποτα ουσιαστικό. Δυστυχώς!

Στη δική μας όμως πραγματικότητα, που όλα είναι σαφώς πιο τακτοποιημένα, μπορούμε να κάνουμε κάποιες παρατηρήσεις για εκείνο που συμβαίνει στη δική μας βάρκα,-ως συνήθως παρατηρήσεις κάνουμε-, που δεν είναι επίσης ευχάριστες. Διότι το ευχάριστο συνήθως έχει μια αυτάρκεια μέσα στο παρόν και το ζεις, ενώ αντιθέτως το δυσάρεστο, επειδή δεν μπορείς να το τακτοποιήσεις εύκολα, έχεις μεγαλύτερη ανάγκη να το συζητήσεις.

Λοιπόν...

Η παραδοσιακή αριστερά έχει εδώ και αρκετό καιρό πετάξει “λευκή πετσέτα” και ακολουθεί βουβή και αποσβολωμένη αυτό που συμβαίνει, εκφράζοντας όταν αποφασίζει να μιλήσει, ένα ανούσιο και δίχως έμπνευση λόγο. Απλώς δεν έχει κάτι να πει και μιλάει απλώς για να δικαιολογήσει την ύπαρξη της. Αυτό δεν είναι απρόσμενο μια που οι ιδεολογικές αυταπάτες κάποια στιγμή τελειώνουν και δεν μπορείς να υψώνεις την φωνή σου σε πράγματα που όταν καλείσαι να τα ανατρέψεις, θα κάνεις ακριβώς τα ίδια με εκείνα που κατηγορούσες.

Ξεκομμένη από τα άκρα της, που δεν μπορεί να υποστηρίξει πλέον, ούτε με μια συμβατική συμπάθεια, αναγκάζεται ακόμα και όταν ελάχιστες φωνές προσπαθούν να την συνετίσουν, να απορρίπτει οτιδήποτε αντιδρά, επειδή πια τις φαίνεται εντελώς ξένο με την πορεία της .

Αλλά και αυτά τα περιβόητα άκρα της δεν διαφέρουν από αυτή. Οι χώροι της άκρας αριστεράς μέχρι τον αναρχικό χώρο , απολαμβάνουν τις πολυποίκιλες διασπάσεις τους και μια φραστική λογοδιάρροια, που δεν αντιπροσωπεύει τίποτα και κανένα, με μια υπεροψία, που σε τίποτα δεν δικαιολογεί την φτώχεια τους. Δεν αρκεί πλέον να διακηρύσσεις την πρόθεση σου για ένα διαφορετικό κόσμο, στο βαθμό που δεν μπορείς να διαφέρεις σε τίποτα από τον κόσμο που ζεις, ούτε έχεις κάτι το διαφορετικό να παρουσιάσεις. Τα λόγια είναι καλά όταν εκφράζουν κάτι ζωντανό, κάτι φρέσκο, κάτι που να είναι συνολικά διαφορετικό. Το ουσιαστικό πλεονέκτημα της Αριστεράς συνολικά, ήταν η πρόθεση της να αλλάξει τον κόσμο ριζικά και επί της ουσίας. Όχι μόνο υλικά, αλλά και πνευματικά. Η αριστερά δεν έχει πια καμιά πρόθεση για να πράξει κάτι τέτοιο. Αυτό που κάποτε ισχυριζόταν ότι θα κάνει και μιλάμε κυρίως για τα πιο ακραία και ζωντανά κομμάτια της, σήμερα είναι απλά νεκρό γράμμα.

Ενώ λοιπόν τίποτα από όλα αυτά δεν υπάρχει, δεν μας δημιουργεί καμιά έκπληξη, ότι συνεχώς βλέπουμε όλο και περισσότερους ανθρώπους ,που μας είχαν συνηθίσει αλλιώς, να αποκτούν καινούργιες συνήθειες και πιστεύω. Κάτι που σταδιακά ξεκίνησε με την οικονομική κρίση και συνεχίζεται εν τω μέσω της υγειονομικής. Επίσης, δεν μας δημιουργεί σοβαρή απορία του, πως μια σειρά από παλιές προτάσεις, που η ιστορία τις έχει απαντήσει, να επανέρχονται στο προσκήνιο, σαν κάτι το νέο και διαφορετικό και να αποκτούν οπαδούς φανατικούς. Καινούργιοι διαχωρισμοί εμφανίζονται στο προσκήνιο, καινούργιοι όροι προσπαθούν να εξηγήσουν εκ νέου, αυτό που πάντοτε γνωρίζαμε με διαφορετικό όνομα .Το αρνητικό, εν ολίγοις, ανακυκλώνει την πραμάτεια του , αλλά όσο και να προσπαθεί να παρουσιαστεί με διαφορετικά φορέματα, αρνητικό παραμένει.

Φαίνεται τώρα, ότι επειδή οι αλλεπάλληλες κρίσεις και αστοχίες ευαισθητοποιούν ακόμα και όσους κοιμόντουσαν για χρόνια και τώρα αποφάσισαν να ξυπνήσουν, οι δεξιές και ακροδεξιές “ρητορείες” προσφέρουν ένα καταφύγιο σε αυτές τις αφυπνισμένες συνειδήσεις, που ονειρεύονται ένα κόσμο, που να έχει μια αυτο-ανακυκλούμενη ευταξία και θα περιθωριοποιήσει, ότι είναι έξω από την αντίληψη και ανοχή του. Λυπηρό σαν έκβαση, αλλά όχι πρωτόγνωρο. Δυστυχώς η ιστορία μας έχει προετοιμάσει και για τέτοια πισωγυρίσματα, που πάντοτε κατέληξαν σε δράματα.

Η κοινωνία μέσα στη οποία ζούμε, έχει αποκτήσει κάποιες σταθερές ιδιομορφίες, που φαίνεται ότι δεν έχει γίνει αντιληπτό στο πόσο ριζικά καθορίζουν την συνείδηση της κοινωνίας και των ατόμων που την απαρτίζουν.

Μια άκριτη και πολυεπίπεδη τεχνολογική ανάπτυξη, ρυθμίζει πλέον όλα τα επίπεδα της κοινωνικής ζωής. Μέσα της έχει ενσωματώσει όλο τον παλιό κόσμο, δημιουργώντας καινούργια δεδομένα μέσα στα οποία ζούμε. Μια καινούργια συνείδηση που συνδέει τον άνθρωπο με την μηχανή και τις περισσότερες φορές εξαρτά τον άνθρωπο από αυτή. Κανείς δεν μπορεί να σκεφτεί τον εαυτόν του ανεξάρτητα από τα μηχανήματα και από τις τεχνολογικές επιτεύξεις . Η τεχνολογία και ο άνθρωπος έχουν αποκτήσει πλέον “οικογενειακές” σχέσεις.

Σε αυτό τον καινούργιο και από πολλές απόψεις “θαυμαστό” κόσμο, κυρίαρχο λόγο έχει ο Ειδικός Τεχνολόγος, που ορίζει σε όλους τους τομείς εκείνο που πρέπει να γίνει, επειδή είναι ο γνώστης. Τα μυστικά και τέχνη του τις περισσότερες φορές δεν μπορούν να επικοινωνηθούν. Είναι ο σύγχρονος μάγος που τα μαγικά του προκαλούν τον θαυμασμό και την υπακοή των αμύητων. Μόνο που είναι μάγος μόνο κατ΄όνομα. Στη πραγματικότητα είναι ένας έξυπνος nerd, που σκέφτεται με αλγόριθμους και ζει μέσα σε ένα άψυχο σύμπαν.

Το βιοτεχνολογικό περιβάλλον δεν έχει πολλά περιθώρια για κοινωνικές ελευθερίες. Περιορίζεται σε κάποιες στοιχειώδεις που δεν το απειλούν. Η διασκέδαση, το τυχαίο, η αμφισβήτηση, οι σχέσεις, η υγεία, η πολιτική, η επιστήμη και η θρησκεία, θα πρέπει να πρέπει να έχουν την υψηλή εποπτεία του και να κατευθύνονται εκεί που αυτό θέλει.

Το τεχνολογικό “θαύμα” κάνει την παρουσία του αισθητή παντού. Στο δρόμο, στη δουλειά, στο τρόπο που θα αξιοποιήσεις τον ελεύθερο χρόνο σου, τον τρόπο με τον οποίο θα κοιμηθείς, τον τρόπο που θα ξυπνήσεις. Σε εξυπηρετεί με όλους τους τρόπους και ζητά από σένα να του αφιερώνεσαι και να μην το αμφισβητείς.

Μέσα σε αυτό τον κόσμο ο άνθρωπος καταναλώνει τα τεχνολογικά εμπορεύματα με ιδιαίτερο πάθος, περιμένοντας με αγωνία την αναβάθμιση του κινητού τηλεφώνου, για να βγάλει καλύτερες selfi φωτογραφίες

Το τεχνολογικό “θαύμα” υπάρχει σαν κάτι υλικό και άυλο μαζί , σαν σκέψη και πράξη, που μέσα από τις τις πολυποίκιλες εκφάνσεις του, συνεχώς κρύβει ότι ο δρόμος που έχει ακολουθήσει είναι δίχως επιστροφή και όλοι εμείς είμαστε δίχως επιστροφή μέσα σε αυτόν.

Έτσι μέσα σε μια τέτοια συνθήκη, τι θα μπορούσε να πει η Δεξιά και η Αριστερά; Αφού η μεν Δεξιά πάντοτε επιζητούσε κάτι τέτοιο, για να μπορεί μέσα του να κοιμηθεί με ασφάλεια το μοντέλο οργάνωσης της κοινωνίας που έχει αφιερώσει την ζωή της. Η δε Αριστερά, πιστή λάτρης, της επιστήμης της τεχνολογικής προόδου και της οικονομικής σκέψης, ως μόνο ουσιαστικό εχθρό της αναγνωρίζει την περιοχή που αμφισβητεί την αιτιοκρατία. Συμφωνούν λοιπόν και οι δύο σε ένα αποστειρωμένο κόσμο, απλώς διαφωνούν στο χρώμα και σε κάποιους παραμέτρους του τρόπου που θα κινηθεί η οικονομία. Η παρούσα υγειονομική κρίση απλώς απέδειξε το πόσο ταχύτατα και οι δύο παραμέρισαν τις οποιεσδήποτε αντιθέσεις τους ενστερνιζόμενες με κοινή συμφωνία το αναπόφευκτο .

Έχει πλάκα να τους βλέπεις να διαφωνούν σε εκείνο που εντέλει και οι δύο αποδέχονται δίχως καμιά αντίρρηση. Εκεί που ο κόσμος καταλαμβάνεται δίχως αντίσταση και παραδίνεται στα χέρια της ρηχής επιστημοσύνης, στο όραμα μιας υποτιθέμενης προόδου, στις δαγκάνες του τεχνολογικού “θαύματος”, σε μια ανούσια καθημερινή ζωή δίχως περιεχόμενο και νόημα , δεν υπάρχει πλέον θέση για αποτυχημένους διαχειριστές. Το βιοτεχνικό επιμελητήριο μπορεί να φέρει πολύ καλύτερα αποτελέσματα. Το πολιτικό σύστημα με τον τρόπο που γνωρίζαμε έχει πεθάνει, αλλά ακόμα δεν το έχει συνειδητοποιήσει. Μαζί του πεθαίνουν και οι ετικέτες του μαζί με τις σφραγίδες τους.

Από παλαιότερα, στις αρχές του 20 του αιώνα, αρκετοί προέβλεψαν, ότι αυτός ο άκρατος ρασιοναλιστικός υλισμός, που σταδιακά κατελάμβανε όλη την σκέψη της ανθρωπότητας, δεν θα έφερνε καλά αποτελέσματα. Τίποτα δεν στάθηκε ικανό να τον ανατρέψει ή έστω να το περιορίσει. Τώρα πλέον ο τρόπος ζωής που έχει δημιουργήσει, φαίνεται τόσο συμπαγής και ολοκληρωτικός, που δύσκολα μπορεί κάποιος να τον κρίνει, έστω και επιφανειακά, δίχως να θεωρηθεί ανόητος. Δεν έχουμε ηττηθεί μόνο στο υλικό πεδίο, δυστυχώς μας έχουν αλώσει την ίδια την σκέψη. Δεν μπορούμε πλέον να σκεφτούμε διαφορετικά και αυτό είναι το πιο δυσάρεστο. Φυσικό λοιπόν είναι, μια επαναλαμβανόμενη μιζέρια στη σκέψη και στη πράξη, να μη μπορεί να αγγίξει την ουσία σε αυτό που συμβαίνει κάθε στιγμή και να καθίσταται έρμαιο στις ορέξεις της.

Στη τελική, αυτό θα πάρεις, όταν έχεις πουλήσει τον εαυτό σου πολύ φτηνά για το υλικά πρόσκαιρο και έχεις αποκλείσει την ψυχή σου από την περιπέτεια της ελευθερίας, της αγάπης, του αιώνιου !!! 

Νοήμονες...άνοες.

 

Στο καθένα έχει δοθεί η ικανότητα να κρίνει τον κόσμο που τον περιβάλλει, όμως θα ήταν συνετό αυτό να γίνεται, με την προϋπόθεση, ότι συγχρόνως να εξασκεί την ίδια ικανότητα και ως προς τον εαυτόν του, να μπορεί δηλαδή να κρίνει τον εαυτόν του και την στάση του μέσα στο κόσμο με την ίδια αυστηρότητα που κρίνει και το κόσμο γύρω του. Μια στοιχειώδης αντικειμενικότητα σε αυτή την αμφίδρομη κρίση, εντέλει θα ήταν προς όφελος και του ιδίου, αλλά και του κόσμου μέσα στο οποίο ζει. Αντιθέτως, όταν αυτή η κριτική διαδικασία στρέφεται αποκλειστικά προς τα έξω συναντά πολύ γρήγορα την εμπάθεια και γίνεται σύντροφός της, χάνοντας την ποιότητα της και κυρίως δεν μπορεί να πείσει κανένα. Όταν στρέφεται αποκλειστικά εσωτερικά, κινδυνεύει να αποκτήσει μια μαζοχιστική διάθεση αυτο-μαστίγωσης, είτε συμπεριφορές μεγαλομανίας. Η σχέση κοινωνίας- ατόμου είναι άρρηκτα δεμένη, τουλάχιστον για εκείνους που επιλέγουν να συνεχίζουν να ζουν εντός κόσμου. Για όσους αυτή η συνθήκη έχει “σπάσει” είτε λόγω επιλογής, είτε λόγω συνθηκών τα πράγματα διαφοροποιούνται. Όμως δεν είναι αυτοί το θέμα του ενδιαφέροντος μας, τουλάχιστον επί του παρόντος.

Είναι κοινός τόπος, ότι ο κόσμος που ζούμε, πάσχει από πολλά προβλήματα. Είναι αρκετά εύκολο να τα αναφέρουμε και είναι σίγουρο, ότι συνεχώς θα ανακαλύπτουμε ότι η λίστα μας θα παραμένει ανοιχτή και ανολοκλήρωτη . Οι κοινωνίες μας, έχουν την τάση να πολλαπλασιάζουν τα θέματα που τις αρρωσταίνουν με καταπληκτική ταχύτητα και ευκολία. Συνεχώς εφευρίσκουν νέα, όταν δεν μπορούν να λύσουν τα παλαιότερα και επειδή και αυτά με την σειρά τους κάποτε παλιώνουν, εμφανίζονται πάλι καινούργια. Αν είμαστε άνθρωποι με μια στοιχειώδη αίσθηση χιούμορ, πιθανόν να αντιλαμβανόμαστε ότι αυτή η διαδικασία πολλαπλασιασμού των προβλημάτων στερείται βάθους και θα μπορούσαμε να γελάμε με την αφέλεια μας . Ίσως μάλιστα να μπορούσαμε να λύσουμε ταχύτατα κάποια εξ αυτών . Όμως ούτε χιούμορ διαθέτουμε , αλλά ούτε και διάθεση, επειδή το να ζούμε με άλυτα προβλήματα εντέλει μας αρέσει, μας προσδίδει μια επιπλέον θεατρική τραγικότητα, σε μια ήδη τραγική ζωή. Είναι βέβαια φυσιολογικό να αντιλαμβανόμαστε έτσι τον εξωτερικό μας κόσμο, σαν μια τεράστια συσσώρευση άλυτων προβλημάτων , αφού και ο εσωτερικός μας κόσμος ακολουθεί μια ανάλογη πορεία. Στο βαθμό βέβαια που αναγνωρίζουμε, ότι υπάρχει κάποιος εσωτερικός κόσμος- αλήθεια υπάρχει τέτοιο πράγμα ;- και δεν έχουμε απορροφηθεί πλήρως από τον προβληματικό εξωτερικό μας κόσμο. Έτσι, μας φαίνεται πολύ λογικό να στρέφουμε αποκλειστικά τα όπλα της κριτικής μας κυρίως σε αυτό που συμβαίνει έξω από μας, αφήνοντας σε “παρθένα” κατάσταση αυτό που συμβαίνει μέσα μας.

Στη πραγματικότητα λοιπόν η κριτική μας εσωτερικά χάνει σταδιακά το νόημα της και εμείς χάνουμε μαζί της τον τρόπο να μπορούμε να δούμε με καθαρότητα του ποιοι είμαστε πραγματικά. Αυτό φαίνεται πιο καθαρά όταν βρισκόμαστε σε αντιπαράθεση με κάποιο-α απέναντι από μας . Αυτόματα αδυνατούμε να κριθούμε, αλλά μπορούμε μόνο να κρίνουμε . Όλοι οι μηχανισμοί μας επιστρατεύονται για να πάρουμε όλο το δίκιο με το μέρος μας. Για αυτό οι συγκρούσεις μας σπανίως οδηγούνται σε λύση, αλλά γενικεύονται, καταλαμβάνοντας ένα χώρο δυσανάλογο της αιτίας για την οποία έχουν προκληθεί. Δεν έχει σημασία μέσα στη πραγματικότητα μας αν μια αντιπαράθεση θα μπορούσε να επιλυθεί, αποδίδοντας την στοιχειώδη αναγνώριση στη άλλη πλευρά, είτε ζητώντας μια απλή συγγνώμη, είτε και ακόμα υποχωρώντας με μια διάθεση μεγαθυμίας. Πρέπει να νικήσουμε ακόμα και αν το πρόβλημα είναι ευτελές, είτε είναι μια γνώμη διαφορετική που ζητά να υπάρξει. Αυτό που τελικά επιδιώκουμε είναι η δίχως ειλικρίνεια δικαίωση μας. Όλοι έχουμε ζήσει τέτοιες καταστάσεις στη ζωή μας και πολύ λίγες φορές μας έχουν συνετίσει στο να δούμε τα πράγματα κάπως διαφορετικά. Δεν είναι περίεργο λοιπόν ότι πυροδοτούμε μικρούς ή μεγάλους πολέμους διαρκώς, που δεν υπάρχει περίπτωση να καταλήξουν σε αίσιο τέλος, αλλά ούτε σε κάποια προοπτική που να διορθώνει συντελεστικά την συμπεριφορά μας. Κατορθώνουμε έτσι να περνάμε άνοες από τις καταστάσεις, δίχως συνείδηση και μνήμη της φθοράς που προκαλούμε.

Ο κόσμος δεν μπορεί να μεταμορφωθεί, ενώ εμείς παραμένουμε αναλλοίωτοι και άκριτα συμπαγείς στο πως είμαστε. Γιατί στο τέλος -τέλος εμείς είμαστε ο κόσμος, εμείς διαμορφώνουμε τις κοινωνίες και αυτές οι κοινωνίες είναι απλά ο καθρέφτης του ποιοι είμαστε. Αν οι κοινωνίες μας πάσχουν από ασχήμια λόγω ελλιπούς συνείδησης, είναι γιατί εμείς οι ίδιοι είμαστε απλά άσχημοι μέσα στη συνείδηση μας . Το κακό δεν βρίσκεται με ένα τρόπο μαγικό έξω από μας, είναι μέσα μας και αυτό αντανακλούμε.

Αν με κάποιο τρόπο αυτό ισχύει, τότε η πρωταρχική εργασία οφείλει να να γίνει κυρίως μέσα μας και στις όψεις εκείνες που το καλλιεργούν και που το αφήνουν αλώβητο . Στις πλευρές εκείνες που δίνουμε τροφή και αποκτούν υπόσταση σιγά-σιγά μέσα στα σκοτάδια της ύπαρξης μας. Ίσως με αυτό τον τρόπο δεν θα δούμε ριζικές μεταβολές στις κοινωνίες που ζούμε άμεσα, αλλά θα δούμε μεταβολές στους ίδιους μας τους εαυτούς, που θα μας κάνουν να αντιληφθούμε ότι η ζωή μπορεί να έχει άλλες όψεις πιο ιαματικές, λιγότερο σκοτεινές και εντέλει λιγότερο προβληματικές. Όπως και νάχει η κριτική μας στο έξω κόσμο δεν θα πάψει να υφίσταται, αλλά θα είναι περισσότερο ισορροπημένη και θα κινείται από τον πλούτο της καρδιάς μας . Θα αναζητά την λύση και όχι την συνεχή ανακύκλωση των αιώνιων άλυτων προβλημάτων, που συντηρούν τον διχασμό και την ατέρμονη διαίρεση . Ένας διχασμένος άνθρωπος, ένας άνθρωπος που δεν μπορεί να βρει την ίδια του την ειρήνη, που δεν φροντίζει να μάθει ποιος είναι, είναι σίγουρο ότι δεν μπορεί να αποκαταστήσει ενότητα στο κοινωνικό του περιβάλλον Θα διαιωνίζει τη εσωτερική του αταξία, το εσωτερικό του διχασμό, την προσωπική του άγνοια.

Ο κόσμος που παραλάβαμε δεν είναι όμορφος. Έχει αποκτήσει δομές και θεσμούς που έχουν σαπίσει από την άχαρη ανάγκη του ανθρώπου να κυριαρχεί και να υποδουλώνει το κάθε τι και τον συνάνθρωπο του. Είναι ο κόσμος της διαρκούς επιθυμίας, δεν είναι κόσμος της γνώσης. Έχουμε κάθε δίκιο να του ασκήσουμε την κριτική μας, έχουμε κάθε δίκιο να μας φαίνεται ελαττωματικός. Οι άνθρωποι που τον δημιούργησαν δεν ήταν καλύτεροι, ούτε χειρότεροι από μας. Εμείς είμαστε εκεί πάντα, που το κάναμε αυτό. Εμείς είμαστε και τώρα. Είναι πολύ πιθανόν να είδαν τις καλές προθέσεις τους να ακυρώνονται, τα όνειρα τους να χάνονται . Είναι πιθανό να λυπήθηκαν πολύ για αυτή την κατάληξη, ίσως και αυτοί να κριτίκαραν ανελέητα εκείνο που τους παραδόθηκε και να είχαν την πρόθεση να παραδώσουν κάτι διαφορετικό. Δεν το έκαναν επιτυχημένα. Όμως αυτό μπορούσαν αυτό έκαναν. Αυτοί κάποια στιγμή αναχώρησαν με την ελπίδα ότι οι συνεχιστές τους θα μπορούσαν να κάνουν κάτι καλύτερο. Το καλύτερο δεν είναι φυσικά να παραδώσουμε αυτό που πήραμε στη ίδια κατάσταση, ούτε και τους εαυτούς μας ίδιους και χειρότερους.

Το στοίχημα παραμένει εκεί, πάνω στο καμβά της ανθρώπινης ύπαρξης: να γίνουμε όσο μπορούμε καλύτεροι σαν άνθρωποι και να παραδώσουμε ένα καλύτερο κόσμο. Αυτή η εργασία δεν τελειώνει ποτέ και δεν είναι μισθωτή. Είναι έργο μεταμόρφωσης του ίδιου του ανθρώπου και κατά συνέπεια της κοινωνίας μέσα στη οποία ζει .Η θετική πορεία αυτού του έργου ορίζει την ευτυχία του ανθρώπου ή αρνητική την καταστροφή του !!!